Εθνική Στρατηγική

 1  2  3 

Συμμαχίες - διπλωματία - δύναμη, η απάντηση στην Τουρκία!...

ΑΜΥΝΑ & ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑ Παρασκευή 26 Ιουνίου 2020, 00:03 Συμμαχίες - διπλωματία - δύναμη, η απάντηση στην Τουρκία! Παναγιώτης Μπαλακτάρης         Γαλλία Στις 18 Ιουνίου η γαλλική φρεγάτα «Le Courbet» έγινε αποδέκτης μιας «εξαιρετικά επιθετικής ενέργειας» σύμφωνα με τη δήλωση της Γαλλίδας Υπουργού Αμύνης Φλωρένς Παρλύ. Η Υπουργός αποκάλυψε στην Γερουσία ότι η ανωτέρω φρεγάτα, η οποία εκτελούσε καθήκοντα στο πλαίσι...

27-06-2020   Εθνική Στρατηγική

Ο επικείμενος ελληνοτουρκικός πόλεμος και οι αθηναϊκές ελίτ...

Ο επικείμενος ελληνοτουρκικός πόλεμος και οι αθηναϊκές ελίτ (Αντιγραφή από το άρθρο της εφημερίδας "Καθημερινή": https://www.kathimerini.gr/1082699/opinion/epikairothta/politikh/ka8ara-mhnymata-me-a8oryvo-tropo του Κώστα Κουτσουρέλη* Όταν ο Αλέξης Παπαχελάς διαπιστώνει αίφνης ότι απέναντι στην Τουρκία έφτασε η «στιγμή της αλήθειας», καταλαβαίνει κανείς πλέον ότι τους ανθρώπους που μας κυβερνούν τούς λούζει κρύος ιδρώτας. Όταν ο διευθυντής...

18-06-2020   Εθνική Στρατηγική

ΑΣ ΜΙΛΗΣΟΥΜΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΖΩΝΗ (ΑΟΖ). ΥΠΑΡΧΕΙ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ;...

ΑΣ ΜΙΛΗΣΟΥΜΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΖΩΝΗ (ΑΟΖ). ΥΠΑΡΧΕΙ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ;   Εισαγωγή:Με μια πρώτη ανάγνωση και  μελέτη βιβλίων, συγγραμμάτων και αναλύσεων, στην προσπάθεια κατανόησης της έννοιας της στρατηγικής, συναντούμε πολλές και  διαφορετικές απόψεις. Παράλληλα η συνεχιζόμενη φιλολογία γύρω από την σημασία της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης (ΑΟΖ) καθιστά την έννοια αυτή όλο και πιο επίκαιρη, δεδομένων των εξελίξεων στην περιοχή μας αλλ...

16-06-2020   Εθνική Στρατηγική

Η ερμηνεία της Επανάστασης ως διαμορφωτικός παράγων πολιτικής...

 Η ερμηνεία της Επανάστασης ως διαμορφωτικός παράγων πολιτικής   Η (αυθ)υπέρβαση της ιστορίας, ως μέσο εξομάλυνσης των ελληνοτουρκικών σχέσεων που διαλαλούν ορισμένοι, δεν συνάδει με τον καλπάζοντα τουρκικό αναθεωρητισμό. Δρ. Χρήστος Ζιώγας Διδάσκων Διεθνείς Σχέσεις στο Τμήμα Μεσογειακών Σπουδών του Παν/μιου Αιγαίου και εντεταλμένος Λέκτορας στη Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων   NASTASIC VIA GETTY IMAGESΗ ναυμαχία του Ναυαρίνο...

14-06-2020   Εθνική Στρατηγική

Η στρατηγική περικύκλωση της Ελλάδας...

  Η στρατηγική περικύκλωση της Ελλάδας     Μάνος Καραγιάννης Αναπληρωτής Καθηγητής στο King's College London και στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Μάνος Καραγιάννης Αναπληρωτής Καθηγητής στο King's College London και στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας AddThis Sharing Buttons Share to Facebook1.1KShare to TwitterShare to E-mailShare to Περισσότερα...45 -A +A Η δημόσια συζήτηση για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις σε μεγάλο βαθμό επικεντρώνεται στην...

11-06-2020   Εθνική Στρατηγική

Βασίλειος Μαρτζούκος*: ΣΚΕΨΕΙΣ ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΙΣ ΠΡΟΣΦΑΤΕΣ ΤΟΥΡΚΙΚΕΣ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ...

Οι εθνικές διακρατικές κρίσεις άμυνας και ασφάλειας αποτελούν συνήθως περιοδικές εξάρσεις μακροχρονίων σχέσεων εντάσεως μεταξύ δύο ή περισσοτέρων κρατών με αντικρουόμενα συμφέροντα. Κατά την σύνθετη και ιδιαίτερα απαιτητική περίοδο κρίσεων δοκιμάζεται η συνολική ετοιμότητα ενός κράτους, η οργανωτική και συντονιστική του υποδομή, ο μηχανισμός λήψεως αποφάσεων και κυρίως η γνώση, η εκπαίδευση, η εμπειρία και οι χειρισμοί της πολιτικής ηγεσίας...

17-03-2018   Εθνική Στρατηγική

Ελληνικό Ινσττούτο Στρατηγικών Μελετών: Σκοπιανό Ζήτημα...

Το Ελληνικό Ινστιτούτο Στρατηγικών Μελετών στη συνεδρίαση  του Διοικητικού Συμβουλίου της 11ης Ιανουαρίου 2018 και παρουσία πολυάριθμων μελών του συζήτησε το μείζον εθνικό θέμα των διαφορών της Ελλάδος με την Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας (ΠΓΔΜ). Στο διατιθέμενο χρόνο παρουσιάστηκαν ενδιαφέρουσες αναλύσεις, προσεγγίσεις και τοποθετήσεις που κάλυψαν το σύνολο των επιμέρους ανοικτών ζητημάτων που επηρεάζουν τις σχέσεις μας με τη γ...

23-01-2018   Εθνική Στρατηγική

Χρήστος Μηνάγιας: Τα μηνύματα της επίσκεψης Erdoğan, που δεν έτυχαν προσοχής!...

Σε συνέντευξη που παραχώρησε στο liberal.gr ο Ταξίαρχος ε.α., ειδικός σε θέματα Τουρκίας, κ. Χρήστος Μηνάγιας, μας αποκαλύπτει άγνωστες πτυχές του παρασκηνίου που προηγήθηκε της επίσκεψης του Τούρκου Προέδρου Tayyip Erdoğan στην Ελλάδα, καθώς και των όσων είπε στην Κομοτηνή απευθυνόμενος σε Έλληνες Μουσουλμάνους της εκεί μειονότητας. Τα όσα μας είπε είναι εξόχως διαφωτιστικά για το που οδηγούνται οι Ελληνοτουρκικές σχέσεις! Συνέντευξη στον Βασ...

13-12-2017   Εθνική Στρατηγική

Ευριπίδης Στ. Στυλιανίδης*: «Η τουρκική παρεμβατικότητα στην Θράκη: Από την ισλαμοδημοκρατία στον νε...

Η πολιτική εκκίνηση του Ταγίπ Ερντογάν ως ευρωπαϊστή μεταρρυθμιστή ηγέτη που επεδίωκε την εδραίωση ενός νέου τύπου «Ισλαμοδημοκρατίας» (κατά την αντιστοιχία με την «Χριστιανοδημοκρατία») στην Τουρκία, πρότυπο και για άλλα μουσουλμανικά κράτη, δημιούργησε μετρημένη αισιοδοξία, τόσο στην ΕΕ όσο και στην Ελλάδα. Η ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗ ΩΣ ΒΑΣΗ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΟΤΟΥΡΚΙΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣΗ «εμπιστοσύνη» υπήρξε το κλειδί για την βελτίωση των διμερών σχέσεων και για την...

13-12-2017   Εθνική Στρατηγική

8/12/2016. ΕΛΛΑΔΑ-ΚΥΠΡΟΣ-ΙΣΡΑΗΛ: ΟΙ ΣΧΕΣΕΙΣ ΠΟΥ ΑΚΜΑΖΟΥΝ!!!! ...

Η δεύτερη τριμερής διάσκεψη των ηγετών Ελλάδος , Κύπρου και Ισραήλ,  λαμβάνει χώρα σήμερα , Πέμπτη 8 Δεκεμβρίου  στην Ιερουσαλήμ. Είναι   η δεύτερη τριμερής συνάντηση των ηγετών των τριών χωρών, Τσίπρα, Αναστασιάδη και Νετανιάχου , που πραγματοποιείται 11 μήνες μετά τη στρατηγική συμμαχία,  που ανακοινώθηκε στη Λευκωσία και αποδεικνύει τις άριστες σχέσεις μεταξύ των τριών χωρών, η οποία κρίνεται σημαντική, λόγω αφενός των εξελίξεων στο κυπριακό,...

08-12-2016   Εθνική Στρατηγική

7/12/2016. ΟΙ ΚΑΙΡΟΙ ΟΥ ΜΕΝΕΤΟΙ...

      Είναι πλέον γεγονός ότι το σύνολο του πολιτικού συστήματος της Τουρκίας συναγωνίζεται σε εθνικισμό και στην αύξηση της έντασης με την Ελλάδα και την συντήρηση αυτής. Είναι επίσης αλήθεια ότι αυτή η έξαρση του τουρκικού εθνικισμού έναντι της Χώρας μας, δεν είναι άμοιρη των εσωτερικών προβλημάτων που η χώρα αυτή αντιμετωπίζει, ιδιαίτερα μετά τα γεγονότα της 15ης Ιουλίου, αλλά και των σε εξέλιξη ανακατατάξεων στη Συρία και το Ιράκ.   Με αυτή τ...

07-12-2016   Εθνική Στρατηγική

29/11/2016. Εθνική άμυνα – Στρατηγική χωρίς αποτίμηση...

Γράφει ο Γεώργιος Νικολάκος*Η στρατηγική είναι ένας όρος που ετυμολογικά έχει τις ρίζες του στην Αρχαία Ελλάδα και η αρχική της έννοια ήταν άμεσα συνδεδεμένη με την στρατιωτική ορολογία, την τέχνη της στρατιωτικής διοίκησης και την απαραίτητη σχεδίαση έτσι ώστε να υπάρχει βέλτιστη χρησιμοποίηση των έμψυχων και άψυχων πόρων με απώτερο σκοπό την επίτευξη των τεθέντων στόχων.Αναφερόμενοι κυρίως στην εθνική άμυνα, θα μπορούσαμε να πούμε ότι στρατηγικ...

29-11-2016   Εθνική Στρατηγική

16/11/2016. ΟΙ ΚΡΙΣΙΜΟΙ ΛΟΓΟΙ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣ ΤΟΥ ΜΠΑΡΑΚ ΟΜΠΑΜΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ...

ΜΠΑΡΑΚ ΟΜΠΑΜΑ"Η κρίση δεν είναι αφηρημένη έννοια, ανέτρεψε τις ζωές των πολιτών της χώρας. Συζητήσαμε για τις μεταρρυθμίσεις που θα κάνουν τη χώρα πιο ελκυστική στις επενδύσεις και θα περιορίσουν τις ανισότητες. Η ελληνική οικονομία χρειάζεται χώρο. Η λιτότητα δεν μπορεί να είναι συνταγή ανάπτυξης, οι Έλληνες πρέπει να δουν αλλαγή στην καθημερινή τους ζωή. Το ΔΝΤ είπε πως η ελάφρυνση είναι ζωτικής σημασίας και προσωπικά θα συνεχίσω να πιέζω προς...

16-11-2016   Εθνική Στρατηγική

12/11/2016. Διλήμματα και κίνδυνοι στο θέμα της Κύπρου...

Με λύπη μου παρατηρώ ότι για άλλη μια φορά το θέμα του νέου γύρου των διακοινοτικών συνομιλιών για την επίλυση του χρονίζοντος κυπριακού προβλήματος παραμένει, δυσανάλογα με τη σπουδαιότητα, υποβαθμισμένο στην πλειονότητα των «έγκυρων» ελληνικών ΜΜΕ. Πόσοι άραγε συμπολίτες μας γνωρίζουν ότι στις 07 Νοεμβρίου ξεκίνησε στο Mont Pelerin της  Ελβετίας ένα ακόμη γύρος των διακοινοτικών συνομιλιών για την εξεύρεση λύσεως; Φοβάμαι ότι εσκεμμένα η ελληνι...

12-11-2016   Εθνική Στρατηγική

10/9/2016. Athens Understanding Economic Forum. Γιατί όχι; ...

    Και ενώ η προσοχή όλων (δικαίως ή αδίκως) είναι στραμμένη στη ΔΕΘ όπου κάθε χρόνο (αδίκως) το ενδιαφέρον δεν είναι στην έκθεση per se με τις τεράστιες επιχειρηματικές ευκαιρίες εξαγωγικού χαρακτήρα τις οποίες αυτή δυνατόν να προσφέρει αλλά στις ανακοινώσεις/απολογισμούς/υποσχέσεις του πολιτικού κόσμου, στην Αθήνα θα λάβει χώρα μία εξαιρετικά ενδιαφέρουσα συνάντηση. O Έλληνας πρωθυπουργός έχει προσκαλέσει στις 9 Σεπτεμβρίου τους πρωθυπουργο...

10-09-2016   Εθνική Στρατηγική

31/7/2016. Οι Καλόγεροι της Άνδρου...

Οι Καλόγεροι της Άνδρου Μοναχικοί βράχοι στη μέση του Αιγαίου ή νησίδες ζωτικής εθνικής σημασίας;Οι νησίδες Καλόγεροι βρίσκονται στο Κεντρικό Αιγαίο. Πρόκειται για δύο "μοναχικούς βράχους", που απέχουν 26 ναυτικά μίλια από την Άνδρο και 24 ναυτικά μίλια από τα Αντίψαρα. Διοικητικά, υπάγονται στα Ψαρά.Ο Μεγάλος Καλόγερος έχει έκταση 6 στρέμματα και ύψος 36,5 μέτρα. Σε απόσταση 1400 μέτρων βορειοανατολικά, βρίσκεται ο Μικρός Καλόγερος, με έκταση 1,...

31-07-2016   Εθνική Στρατηγική

21/6/2016. «ΒΟΥΤΥΡΟ ή ΚΑΝΟΝΙΑ»...

Προ ημερών στην στήλη «Άμυνα και Διπλωματία» την προσοχή μου τράβηξε η είδηση της έγκρισης από τη βουλή του Ισραήλ ενός επιπλέον και μη ευκαταφρόνητου ποσού για τις ανάγκες άμυνας και ασφάλειας της χώρας. Συγκεκριμένα, η επιτροπή οικονομικών υποθέσεων της βουλής του Ισραήλ ενέκρινε την χορήγηση επιπλέον 3,4 δισεκατομμύρια δολαρίων για αμυντικές δαπάνες και ασφάλειας μετά από μια θυελλώδη συνεδρίαση κατά την οποία μέλη της αντιπολίτευσης κατηγόρησ...

21-06-2016   Εθνική Στρατηγική

14/6/2016. Θράκη: Τα βήματα που δεν έγιναν…...

Επισκοπώντας τις εξελίξεις στη Θράκη κατά τη μεταπολεμική περίοδο, μπορούμε να πούμε ότι κατά κανόνα το ελληνικό κράτος αντιμετώπισε τη Θράκη ως μια μεθοριακή ζώνη, για την οποία δεν είχε κάποιο υψηλό όραμα. Η επισήμανση αυτή βεβαίως ισχύει και για άλλες ελληνικές περιφέρειες, όπως π.χ. η Ήπειρος, η Ανατολική Μακεδονία και εν γένει για όσες περιοχές βρίσκονταν έξω από τον άξονα Αθήνας-Θεσσαλονίκης. Το φαινόμενο αυτό δεν είναι αποτέλεσμα κάποιας σ...

14-06-2016   Εθνική Στρατηγική

20/5/2016. Θυμηθείτε τον Θουκυδίδη. Πολιτική αποτροπής και όχι κατευνασμού....

          Τον τελευταίο καιρό και με αφορμή τα σκληρά μέτρα που λαμβάνονται από την Ελληνική κυβέρνηση , για την εκπλήρωση των δανειακών υποχρεώσεων, ακούγεται από μερίδα πολιτικών, δυστυχώς από μεγάλο φάσμα του πολιτικού χώρου διάφορες  αντιλήψεις, περί μείωσης του αμυντικού προϋπολογισμού της πατρίδος , όπως παλαιότερα «αντί ενός Μιράζ να κάνουνε ένα νοσοκομείο), προφανώς για να μην εφαρμοστούν περισσότερα μέτρα δημοσιονομικής πολιτικής, όπως α...

20-05-2016   Εθνική Στρατηγική

20/5/2016. Η Στρατηγική Εθνικής Ασφαλείας ...

Η εθνική ασφάλεια παραδοσιακά εθεωρείτο η προστασία της χώρας κατά των στρατιωτικών απειλών. Σήμερα όμως αυτή η αντίληψη είναι περιοριστική για την έννοια της εθνικής ασφάλειας, η οποία πλέον έχει μία ευρύτερη διάσταση και σύνθετη σημασία και δεν διέπεται μόνον από την πρόσκτηση και χρήση στρατιωτικών δυνάμεων και μέσων. Η αλληλεξάρτηση της εθνικής άμυνας, εξωτερικής πολιτικής, εθνικής οικονομίας, εσωτερικής ασφάλειας και πολιτικής προστασίας απο...

20-05-2016   Εθνική Στρατηγική
 1  2  3 

Articles tagged with: ΜΕΣΗ ΑΝΑΤΟΛΗ

28/12/2016. ΧΑΛΕΠΙ. ΑΛΗΘΙΝΑ ΚΑΙ ΨΕΜΜΑΤΑ

on Wednesday, 28 December 2016. Posted in Α. Μεσόγειος - Μέση Ανατολή - Κύπρος - Βόρειος Αφρική

Γράφει ο Ιωάννης Αθ. Μπαλτζώης, Αντγος ε.α., Μέλος του ΔΣ ΕΛΙΣΜΕ

28/12/2016. ΧΑΛΕΠΙ. ΑΛΗΘΙΝΑ ΚΑΙ ΨΕΜΜΑΤΑ

Σιγάν την αλήθειαν, χρυσόν εστι θάπτειν. Πυθαγόρας.
Το ψέμα είναι ανανδρία. Νίκος Καζαντζάκης.

Τόσο κατά την διάρκεια της επιθετικής επιστροφής του Συριακού Αραβικού στρατού και των συμμάχων του, κατά των διαφόρων εξτρεμιστικών Σουνιτικών και λοιπών οργανώσεων των κατεχόντων  το Χαλέπι, όσο και μετά την απελευθέρωση του Χαλεπίου, της σημαντικότερης πόλης της Συρίας, από την Συριακό Αραβικό Στρατό, τα περισσότερα δυτικά ΜΜΕ κατηγορούσαν και συνεχίζουν να κατηγορούν  τις Συριακές κυβερνητικές δυνάμεις και τους συμμάχους των Ρωσία, Ιράν, Χεζμπολλάχ κλπ,  για διάπραξη αγριοτήτων  εναντίον αμάχων, περιγράφοντας την κατάσταση γενικά στο  Χαλέπι ως μία  ανθρωπιστική κρίση!  Αυτό που  ξεχνούν βέβαια να αναφέρουν είναι και το πιο σημαντικό.

Η συνέχεια ΕΔΩ!

2014-06-20. ΠΡΟΕΛΑΥΝΟΝΤΑΣ ΠΡΟΣ ΤΗ ΒΑΓΔΑΤΗ

on Friday, 20 June 2014. Posted in Διεθνείς Εξελίξεις και Στρατηγικές Εκτιμήσεις

Γράφει ο Ιπποκράτης Δασκαλάκης, Υπτγος ε.α., Μέλος του ΕΛΙΣΜΕ

2014-06-20. ΠΡΟΕΛΑΥΝΟΝΤΑΣ ΠΡΟΣ ΤΗ ΒΑΓΔΑΤΗ

Έκπληκτη ως συνήθως η κοινή γνώμη παρακολουθεί τα τεκταινόμενα στο Ιράκ όπου μια μέχρι χθες λησμονημένη και υποεκτιμούμενη ομάδα Σουνιτών ανταρτών, η Islamic State of Iraq and Syria-ISIS (ή αλλιώς Islamic State in Iraq and the Levant) προελαύνει προς τη Βαγδάτη σκορπώντας το τρόμο και  αναστατώνει τις τιμές στις αγορές πετρελαίου. Συγχρόνως άπειρες αναλύσεις και προβλέψεις, ειδικών και μη, εμφανίζονται συνοδευόμενες με τις συνηθισμένες –εκ των υστέρων- προβλέψεις και προειδοποιήσεις. Δεν είναι όμως μόνο οι δημοσιογράφοι και αναλυτές που πιάστηκαν εξ απίνης αλλά και αρκετές κρατικές υπηρεσίες πληροφοριών μεταξύ των οποίων -κρίνοντας και εκ των αποτελεσμάτων- και οι μηχανισμοί ασφαλείας του Ιράκ και των συμμάχων του. Ταυτόχρονα, πρωταγωνιστικές πολιτικές φυσιογνωμίες (Tony Blair) δράττουν την ευκαιρία για να αποποιηθούν των ευθυνών τους για τη σημερινή χαοτική κατάσταση και κυρίως για την έλλειψη ολοκληρωμένου και ρεαλιστικού σχεδίου σταθεροποίησης της ευρύτερης περιοχής. Κύριος παράγοντας αποτυχίας αναδεικνύεται για άλλη μια φορά ο συνδυασμός αλαζονείας των ισχυρών δυνάμεων με την αδυναμία κατανόησης της κουλτούρας των λαών της περιοχής και των υφιστάμενων ισορροπιών, σε τελική ανάλυση, άγνοια της ίδιας της ιστορίας.

Διαβάστε ΕΔΩ! ολόκληρη την ενδιαφέρουσα και επίκαιρη αυτή ανάλυση!

6/11/2016. Ο μακρύς δρόμος για τη Μοσούλη και τα όνειρα της Άγκυρας

on Sunday, 06 November 2016. Posted in Α. Μεσόγειος - Μέση Ανατολή - Κύπρος - Βόρειος Αφρική

Γράφει ο Ιπποκράτης Δασκαλάκης, Υποστράτηγος ε.α., Διευθυντής Μελετών, Μέλος ΔΣ ΕΛΙΣΜΕ

6/11/2016. Ο μακρύς δρόμος για τη Μοσούλη και τα όνειρα της Άγκυρας

Η επιχείρηση για ανακατάληψη της Μοσούλης είναι πλέον σε εξέλιξη και οι δυνάμεις του ISIS έχουν αρχίσει να αισθάνονται την πίεση των αντιπάλων τους στα πεδία των μαχών. Δυόμιση σχεδόν χρόνια πέρασαν από την αιφνιδιαστική έφοδο των τζιχαντιστών και την κατάληψη της δεύτερης μεγαλύτερης πόλης του Ιράκ που έστρεψε τα φώτα της δημοσιότητας στο «Ισλαμικό Χαλιφάτο» και στις φρικαλεότητες που διαπράττει. Σήμερα, οι δυνάμεις ενός πολιτικά ευαίσθητου συνασπισμού, υπό την αμερικανική καθοδήγηση, κινούνται διστακτικά προς τη Μοσούλη, η απελευθέρωση της οποίας θα αποτελέσει μια σημαντική ήττα των τζιχαντιστών αλλά συνάμα και δοκιμασία στις σχέσεις και ισορροπίες των «συμμάχων».
Η ανακατάληψη της Μοσούλης φαίνεται αναπόφευκτη και οι τζιχαντιστές έχουν καταφύγει στις δοκιμασμένες τρομοκρατικές μεθόδους της εξόντωσης των αντιφρονούντων και της ευρείας χρήσης αυτοσχέδιων εκρηκτικών μηχανισμών και βομβιστών αυτοκτονίας. Η δυνατότητα εξαπόλυσης αιφνιδιαστικών επιδρομών φαίνεται ότι εξαντλήθηκε με την πρόσφατη επίθεση τους στο Κιρκούκ. Η υποχώρηση των τζιχαντιστών από τη Μοσούλη δεν σηματοδοτεί όμως και τη συντριβή του «Χαλιφάτου» παρά τις στρατιωτικές, οικονομικές και ψυχολογικές συνέπειες που θα επιφέρει. Εκτιμάται ότι ο όγκος των ανταρτικών δυνάμεων θα αποσυρθεί στα εδάφη της Συρίας όπου και η καταδίωξη τους θα προσκρούει και σε θέματα «παραβίασης» των συνόρων. Οι προδιαγραφόμενες εξελίξεις αναμένεται να έχουν ως αποτέλεσμα την ενίσχυση του ISIS στο μέτωπο της Συρίας αλλά εξίσου σημαντικές παρενέργειες αναμένεται να σημειωθούν και στις σχέσεις των ετερόκλητων «συμμάχων».
Η φιλοσιϊτική κυβέρνηση της Βαγδάτης, υπό την πίεση των Αμερικανών, μάλλον θα αποφύγει το ολέθριο σφάλμα της εισόδου σιϊτικών πολιτοφυλακών στην πόλη. Βέβαιο είναι ότι οι τζιχαντιστές μέσω τρομοκρατικών επιθέσεων θα προσπαθήσουν να προκαλέσουν πράξεις αντεκδίκησης των Σιϊτών αποβλέποντας στην ενδυνάμωση της ενδοθρησκευτικής κρίσης. Άγνωστες παραμένουν και οι προθέσεις των Κούρδων του Ιράκ που αναζητούν ευκαιρία επέκτασης προς νότο και ελέγχου των πλουσίων πετρελαιοπαραγωγών περιοχών που κατοικούνται όμως από αραβικούς πληθυσμούς. Οι τελευταίοι βλέπουν με καχυποψία την προώθηση των μη Αράβων, Κούρδων γειτόνων τους. Μάλλον όμως η ηγεσία του Ιρακινού Κουρδιστάν, έχοντας ήδη δρομολογήσει σχέσεις με ΗΠΑ, Τουρκία και Ισραήλ, δεν θα θελήσει να ξεπεράσει κάποια όρια. Να μη ξεχνάμε ότι οι τουρκικές δυνάμεις που σταθμεύουν σε ιρακινά εδάφη και έχουν προκαλέσει τριβές μεταξύ Άγκυρας και Βαγδάτης, παρέχουν εκπαίδευση σε Κούρδους μαχητές υπό τις ευλογίες της Erbil (αρχαία Άρβηλα, πρωτεύουσα του Ιρακινού Κουρδιστάν). Προβληματισμένη  όμως είναι και η ηγεσία της Τεχεράνης που διακρίνει τη σταδιακή ενδυνάμωση του Ιρακινού Κουρδιστάν έχοντας στραμμένη την προσοχή της στους μη ευκαταφρόνητους κουρδικούς πληθυσμούς που ζουν στα εδάφη της. Η Τεχεράνη γνωρίζει πολύ καλά πως ο κουρδικός εθνικισμός και αλυτρωτισμός μπορεί σκόπιμα να διοχετευθεί ανατολικά, σε βάρος τους, ως αντιπερισπασμός στην κατάπνιξη κουρδικών εξεγέρσεων σε Συρία και Τουρκία. Επίσης η Τεχεράνη γνωρίζει ότι η σιϊτική κυβέρνηση της Βαγδάτης, παρά τη σημαντική ιρανική επιρροή, δεν είναι απόλυτα ευθυγραμμισμένη με αυτήν καθώς ο αραβικός εθνικισμός (ακόμη και των ομόδοξων Σιϊτών του Ιράκ) παραμένει αντίπαλος στις προσπάθειες ελέγχου της Μεσοποταμίας εδώ και αιώνες. Η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο περίπλοκη καθώς η απρόσκλητη Τουρκία προσπαθεί, με χαμηλού κόστους ενέργειες, να συμπεριελήφθη στην κατανομή των κερδών από την ανακατάληψη της Μοσούλης και φαίνεται προς το παρόν, ότι κατορθώνει  να προωθήσει τα σχέδια της.
Στην άλλη μεριά των συνόρων, ο εμφύλιος πόλεμος μαίνεται χωρίς (όπως δείχνει και η πολιορκία του Χαλεπιού) καμία πλευρά να μπορεί να επιτύχει την αποφασιστική νίκη. Ενώ οι μάχες στο Χαλέπι συνεχίζονται, η Ουάσινγκτον επιδιώκει τη συγκρότηση μιας ευρύτερης συμμαχίας που θα βαδίζει κατά της Ράκκα. Εδώ όμως οι ισορροπίες είναι ακόμη περισσότερο ευαίσθητες καθώς τα τουρκικά στρατεύματα και οι σύμμαχοι τους στη Συρία έχουν κατ’ επανάληψη συγκρουσθεί με τις ελεγχόμενες από τους Κούρδους δυνάμεις των SDF (Syrian Democratic Forces). ΟΙ δε Ρώσοι, παρά την ενεργό εμπλοκή τους υπέρ του καθεστώτος Άσσαντ φαίνεται ότι κρατούν μια στάση αναμονής έναντι των Κούρδων της Συρίας. Το δε καθεστώς της Δαμασκού, μετά την πρόσφατη οριακή ενδυνάμωση του, έχει υιοθετήσει μια ασυμβίβαστη πολιτική δείχνοντας πρωτοφανή αγριότητα σε μια μάλλον απέλπιδα προσπάθεια επανακατάκτησης της επικράτειας.
Έχουμε μπροστά μας μια τέλεια σύγκρουση διαφορετικών επιδιώξεων, αντικρουόμενων συμφερόντων και «λυκοφιλιών». Όσο και να φαίνεται παράξενο, η Άγκυρα είναι από τους εμπλεκόμενους που ακολουθεί μια σταθερά εξωτερική επεκτατική πολιτική παράλληλα με τη σταθερή εσωτερική επιδίωξη συντριβής του κουρδικού εθνικισμού. Στο παιχνίδι αυτό δεν διστάζει να εναλλάσσει συμμαχίες και πλευρές. Οι σημαντικές πηγές ισχύος (θέση, έκταση, δημογραφία, ένοπλες δυνάμεις, οικονομία κλπ) της επιτρέπουν να υιοθετεί καιροσκοπική έως και εκβιαστική πολιτική. Μια όμως ανάλογη πολιτική ελλοχεύει τους κινδύνους της υπερτίμησης των δυνατοτήτων και ευχέρειας ελιγμών και πιθανόν να δημιουργήσει διλήμματα ασφαλείας και συστράτευση των γειτόνων που θα ενισχυθούν και από τη σύμπραξη μεγάλων δυνάμεων που δεν καλοβλέπουν ανάλογες ηγεμονικές επιδιώξεις.
Για άλλη μια φορά η Τουρκία προσπαθεί να εκμεταλλευθεί υπέρ της τον ανταγωνισμό Δύσης-Ανατολής που της επιτρέπει να ελίσσεται κερδοσκοπικά. Ακόμη όμως και αν ευοδωθούν σήμερα τα καιροσκοπικά και επεκτατικά της σχέδια σε βάρος της Συρίας και του Ιράκ, μεσοπρόθεσμα οι επιτυχίες αυτές θα δράσουν αποσταθεροποιητικά για την τουρκική κοινωνία και το τουρκικό κράτος. Η τουρκική ηγεσία, τυφλωμένη από την έξαρση της εξουσίας και της δύναμης, αδυνατεί να αντιληφθεί τις αρνητικές συνέπειες της συνεχούς προκλητικής συμπεριφοράς της έναντι του συνόλου του διεθνούς συστήματος και κυρίως τους κινδύνους της υπερεπέκτασης σε μια ασταθή εσωτερική κοινωνία που βρίσκεται σε αναζήτηση ταυτότητος.

26/10/2016. Αίγυπτος: ο σημαντικός αλλά ευάλωτος εταίρος

on Wednesday, 26 October 2016. Posted in Α. Μεσόγειος - Μέση Ανατολή - Κύπρος - Βόρειος Αφρική

Γράφει ο Χρήστος Ζιώγας, Διδάκτωρ Διεθνών Σχέσεων, Συνεργάτης του ΕΛΙΣΜΕ

26/10/2016. Αίγυπτος: ο σημαντικός αλλά ευάλωτος εταίρος

Η παρούσα, για την χώρα μας, δύσκολη συγκυρία δυσχεραίνει αλλά δεν μας επιτρέπει να απέχουμε από την ανάσχεση του τουρκικού αναθεωρητισμού. Αντικειμενικά τα μόνα κράτη της περιοχής, εκτός των μεγάλων δυνάμεων, που δύνανται να απειλήσουν στρατιωτικά την Τουρκία, όχι ότι θα το πράξουν, είναι το Ισραήλ και η Ελλάδα. Επομένως η συνεργασία μεταξύ Ισραήλ – Ελλάδος – Κύπρου αποτελεί ορθή στρατηγική επιλογή. Παράλληλα ο έτερος υπό διαμόρφωση ενεργειακός, κατά βάσει,  άξονας  Ελλάδος – Κύπρου – Αιγύπτου είναι επίσης προς την σωστή κατεύθυνση. Ως ελληνισμός δεν πρέπει όμως να μας διαφεύγει ότι αμφότερες οι εν λόγω συνέργειες αποτελούν εξαρτημένες μεταβλητές κυρίως των αμερικανικών και δευτερευόντως των ρωσσικών επιλογών.

Ως ακόλουθο γεγονός της εξέγερσης στην Τυνησία, στις 25 Ιανουαρίου του 2011, ξεκίνησαν αντικυβερνητικές διαδηλώσεις στο Κάιρο. Η κινητοποίηση αποτέλεσε την κατάληξη μακροχρόνιων πολιτικών, κοινωνικών και οικονομικών αιτιών. Η έλλειψη δημοκρατικών διαδικασιών σταδιακά δημιούργησε τις συνθήκες για να αρθρωθούν αιτήματα για διεκδίκηση πολιτικών ελευθερίων, πολιτικού εκσυγχρονισμού και εγκαθίδρυσης ενός πραγματικά δημοκρατικού καθεστώτος. Οι οικονομικοί παράγοντες, ως γνωστόν, αντικατοπτρίζονται και αλληλεπιδρούν στο εκάστοτε πολιτικό και κοινωνικό πλαίσιο αναφοράς. Οι άσχημες οικονομικές συνθήκες στην Αίγυπτο, ως είθισται, επιτάχυναν και τις διαδικασίες στο κοινωνικό και πολιτικό πεδίο. Πριν την αιγυπτιακή εξέγερση, τον Σεπτέμβριο του 2010, σύμφωνα με έκθεση του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών και στοιχεία της Εθνικής Στατιστικής Υπηρεσίας της Αιγύπτου, το επίπεδο της φτώχειας αντιστοιχούσε στο  40% του πληθυσμού, η ανεργία κυμαινόταν επίσημα στο 12%, ανεπίσημα μεταξύ 15-20%, ο πληθωρισμός ανερχόταν στο 11,7% και το δημοσιονομικό έλλειμμα αναλογούσε περίπου στο 8% του ΑΕΠ.

Η σημαντικότερη όμως συνέπεια της αιγυπτιακής πτυχής του φαινομένου των «αραβικών εξεγέρσεων» ήταν ότι καταδείχθηκε  ο «εύθραυστος» χαρακτήρας των πολιτικών και κοινωνικών δομών της χώρας. Η κακή οικονομική κατάσταση και η αστάθεια, μετά την ανατροπή του Χοσνι Μουμπάρκ, (Hosni Mubarak) ενίσχυσε τα κοινωνικά και πολιτικά ερείσματα της «Μουσουλμανικής Αδελφότητας». Στις εκλογές της 30ης  Ιουνίου του 2012 εξελέγη Πρόεδρος της Αιγύπτου ο Μοχάμεντ Μούρσι (Mohamed Morsi) προερχόμενος και υποστηριζόμενος από τους «Αδελφούς Μουσουλμάνους»˙ τυπικά κατήλθε στην εκλογική αναμέτρηση ως υποψήφιος του «Κόμματος Ελευθερίας και Δικαιοσύνης».

Οι σαθρές οικονομικές δομές της αιγυπτιακής οικονομίας, απόρροια της τριακονταετούς διακυβέρνησης του Χόσνι Μουμπάρακ, με την έντονα κρατικιστική προσέγγιση, υπέσκαψε την προσπάθεια δυναμικής ενσωμάτωσης της αιγυπτιακής  οικονομίας στο διεθνοποιημένο οικονομικό σύστημα. Η οικονομική δυσπραγία εξακολουθεί να διασαλεύει την σταθερότητα της χώρας, την απρόσκοπτη καθεστωτική της μετάβαση και την σταθερή διεθνοπολιτική της πορεία. Οι  Ηνωμένες Πολιτείες, τα ευρωπαϊκά κράτη και το Ισραήλ, αντιλαμβάνονται την ομαλή πολιτική και οικονομική μεταρρύθμιση της Αιγύπτου ως την αναγκαία ασφαλιστική δικλείδα, για να αποτραπεί το ενδεχόμενο να εκμεταλλευτούν εκ νέου την κοινωνική δυσαρέσκεια και ένα ενδεχόμενο κενό εξουσίας, «εξτρεμιστικά  στοιχεία».

Όπως αποδείχθηκε, η οικονομική σταθερότητα στην Αίγυπτο αποτελεί εκ των ων ουκ άνευ για την συνέχιση της πολιτικής μετάβασης προς το δημοκρατικό μοντέλο διακυβέρνησης και την φιλοδυτική της εξωτερική πολιτική, πτυχή της οποίας αποτελεί και η διευρυμένη συνεργασία με την Ελλάδα και την Κύπρο. Αν στην προσπάθειά της, η σημαντικότατη αυτή αραβική χώρα, στραφεί για την οικονομική της εξυγίανση σε, μη αρεστούς για ορισμένους, διεθνείς οικονομικούς οργανισμούς να την αναγνώσουν, οι επιχώριοι καθ΄ έξιν επικριτές του ΔΝΤ, ως εξέλιξη που θα συμβάλλει στην διατήρηση της επωφελούς, για τα συμφέροντά μας, φιλοδυτικής πορείας της Αιγύπτου και όχι ως αρνητική προοπτική, που θα πρέπει να διαφοροποιήσει τις διμερείς μας σχέσεις.

Αναδημοσίευση από τη Νέα Πολιτική.

17/10/2016. “Selling our home deal?”

on Monday, 17 October 2016. Posted in Α. Μεσόγειος - Μέση Ανατολή - Κύπρος - Βόρειος Αφρική

Του Μάριου-Ανέστη Καϊτάζη, Κέντρο Ανατολικών Σπουδών, Μέλους ΕΛΙΣΜΕ

17/10/2016. “Selling our home deal?”

     Μετά από δυο και πλέον χρόνια διαπραγματεύσεων μεταξύ των μερών, υπογράφτηκε μια διμερής συμφωνία πώλησης φυσικού αερίου από το Ισραήλ στην Ιορδανία και για πρώτη φορά από την Αραβική Άνοιξη το 2011 οι πολίτες της Ιορδανίας ενώθηκαν ξανά με έναν κοινό σκοπό, την ακύρωση της συμφωνίας.
     Ο Ισραηλινός Πρωθυπουργός, Benjamin Netanyahu, σχολιάζοντας τη συμφωνία, τη χαρακτήρισε «πολύ σημαντική» και δήλωσε πως όχι μόνο δίνει μια ισχυρή ώθηση στην ισραηλινή αγορά ενέργειας, αλλά κι ενδυναμώνει τους δεσμούς με την Ιορδανία.  Δεν παρέλειψε να τονίσει πως το Ισραήλ δρέπει γεωπολιτικά, οικονομικά και κοινωνικά οφέλη από την εκμετάλλευση των φυσικών του πόρων.

ΕΔΩ! η συνέχεια.

2014-06-16,Αποψη: Το δις εξαμαρτείν και η πτώση της Δύσης στην Μεσοποταμία: Το κενό ισχύος στο Ιράκ και την Συρία

on Monday, 16 June 2014. Posted in Διεθνείς Εξελίξεις και Στρατηγικές Εκτιμήσεις

Γράφει ο Δρ. Ευάγγελος Βενέτης

2014-06-16,Αποψη: Το δις εξαμαρτείν και η πτώση της Δύσης στην Μεσοποταμία: Το κενό ισχύος στο Ιράκ και την Συρία

Η σημερινή κατάσταση στο Ιράκ δεν αποτελεί έκπληξη. Όπως καταδείξαμε και τον Αύγουστο του 2013 στο άρθρο της Καθημερινής «Η Μεσοποταμία φλέγεται για το Χρίσμα του Προφήτη», είχε προβλεφθεί η γεωπολιτική έκρηξη και αστάθεια του Ιράκ παρότι τα διεθνή και ελληνικά ΜΜΕ ασχολούντο με τη Συρία, όταν (τα τελευταία) δεν ασχολούντο με την οικονομική κρίση στην Ελλάδα. Απλώς το Ιράκ ήταν «ηφαίστειο που σιγόβραζε».
Σήμερα το Ιράκ αποσταθεροποιείται λόγω των επανειλημμένων επιπόλαιων και μη ρεαλιστικών αποφάσεων της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ και της Βρετανίας το 2003 (αμερικανο-βρετανική εισβολή στο Ιράκ και πτώση Σαντάμ Χουσέιν) που απελευθέρωσαν τις δυνάμεις της αποσταθεροποίησης της Αλ-Κάιντα στην Μεσοποταμία. Παράλληλα η εμμονή της Δύσης στο θέμα της Συρίας την τελευταία τριετία να εκδιώξει τον Ασσάντ από την ηγεσία της χώρας αποτελεί επανάληψη του ίδιου τραγικού λάθους του 2003 στο Ιράκ. Η επιχειρησιακή δεινότητα και επιρροή των Σουνιτών Ουαχαβιτών στο Ιράκ σήμερα έχουν τις βάσεις τους στην Συρία και την εμπειρία που απέκτησαν εναντίον του Ασσάντ. Η Δύση παλινδρομεί απελπισμένα χωρίς γνώση για τα τεκταινόμενα στην περιοχή: αφενός στηρίζει τους Ουαχαβίτες Σουνίτες στην Συρία αφετέρου τους βρίσκει μπροστά της στο Ιράκ.
Η κρισιμότητα της κατάστασης στο Ιράκ καταφαίνεται από την φάτουα του Σηίτη Μεγάλου Αγιατολλά Σιστανί να πολεμήσουν όλοι οι μάχιμοι Σηίτες. Όταν ο υπερήλικας Σιστανί και από τους λεγόμενους «μη πολιτικούς» ιερωμένους του σηιτικού ιερατείου, προβαίνει σε τέτοια ανακοίνωση-κέλευσμα γίνεται κατανοητό το μέγεθος του πολέμου στο Ιράκ. Ναι, η Δύση πρέπει να καταλάβει ότι το Ιράκ είναι πλέον σε πόλεμο. Κύριο διακύβευμα είναι η ενότητα του Ιράκ με την τριχοτόμηση να φαντάζει κοντύτερα από ποτέ.
Η στάση της Δύσης στο Ιράκ πρέπει να δομηθεί σε συνδυασμό με την Συρία και την στάση της έναντι του Ασσάντ. Η Δύση καλείται να διαλέξει συμμάχους στην περιοχή. Η πολιτική του «μία στο καρφί και μία στο πέταλο» δεν αποδίδει αλλά αποσταθεροποιεί τις χώρες της Μ. Ανατολής την μία μετά την άλλη. Η αποσταθεροποίηση του Ιράκ και της Συρίας προέρχεται από την αραβική χερσόνησο, σύμμαχο των ΗΠΑ στην περιοχή. Εάν η Δύση δεν συγκροτήσει ρεαλιστική πολιτική στην περιοχή άμεσα, τότε το κενό ισχύος της θα κληθούν να καταλάβουν οι περιφερειακές δυνάμεις-χώρες της περιοχής είτε του σουνιτικού είτε του σηιτικού κόσμου. Και τότε θα είναι αργά για την Δύση αλλά και για την Ελλάδα με τους ιρακινούς πρόσφυγες να καταφθάνουν στο κατώφλι της …

2014-06-12, Γεωπολιτική ανατροπή μεγάλης κλίμακας οδηγεί σε απρόβλεπτες εξελίξεις

on Thursday, 12 June 2014. Posted in Διεθνείς Εξελίξεις και Στρατηγικές Εκτιμήσεις

Γράφει ο Δρ Μελέτης Η. Μελετόπουλος

2014-06-12, Γεωπολιτική ανατροπή μεγάλης κλίμακας οδηγεί σε απρόβλεπτες εξελίξεις

    Η προχθεσινή κατάληψη της δεύτερης μεγαλύτερης πόλης του Ιράκ, της Μοσσούλης,  με πληθυσμό δύο εκατομμυρίων και κέντρου τεράστιων πετρελαϊκών κοιτασμάτων, από τους μαχητές της οργάνωσης «Ισλαμικό Κράτος στο Ιράκ και στο Λεβάντε» (πρώην Αλ-Κάϊντα του Ιράκ), άφησε άφωνη την παγκόσμια κοινή γνώμη και τα ισχυρά κέντρα αποφάσεων της Δύσης. Την κατάληψη-σοκ της Μοσσούλης ακολούθησε η κατάληψη της Τικρίτ, γενέτειρας του Σαντάμ Χουσεΐν, και των διϋλιστηρίων του Μπαϊτζί, των μεγαλύτερων του Ιράκ. 

    Ήδη εδώ και μήνες, υπό τον έλεγχο των ακραίων ισλαμιστών βρίσκονται περιοχές των επαρχιών Κιρκούκ και Σαλαχεντίν, ηΦαλούτζακαθώς και περιοχέςτηςεπαρχίας αλ-Άνμπαρ. Ταυτόχρονα μαίνονται οι μάχες μεταξύ των κρατικών δυνάμεων ασφαλείας του Ιράκ και των ισλαμιστών σε νοτιότερες περιοχές.

    Η κυβέρνηση του Νούρι-αλ-Μαλίκι αποδείχθηκε εντελώς ανίκανη να αναχαιτίσει την μεσαιωνικού τύπου προέλαση των μαχητών της «τζιχάντ», που επιδιώκουν να μεταβάλουν το Ιράκ σε ισλαμικό θεοκρατικό κράτος.

    Την κρίση περιέπλεξε η αιχμαλωσία 80 Τούρκων υπηκόων, μεταξύ των οποίων και του Τούρκου πρόξενου της Μοσσούλης, γεγονός που προκάλεσε την έκτακτη σύγκληση, κατόπιν τουρκικού αιτήματος, του ΝΑΤΟ και την απειλή του Νταβούτογλου γιά αντίποινα.

   Η (υπαρκτή πλέον) προοπτική να αποκτήσει μία ακραία οργάνωση αποσχισθείσα από την Αλ-Κάϊντα εδαφική βάση, αλλάζει άρδην τα δεδομένα στην Μέση Ανατολή. Οι ισλαμιστές έχουν βαρύ οπλισμό, ανταπόκριση στην κοινή γνώμη, συνεχή εισροή εθελοντών και αποφασιστικότητα. Τον θάνατό τους στην μάχη τον θεωρούν μιά μικρή λεπτομέρεια μπροστά στον κοινό τους στόχο. Είναι  βέβαιο ότι θα επιχειρήσουν να προελάσουν στην Βαγδάτη και να αναβιώσουν το  μεσαιωνικό χαλιφάτο.

    Η πρόσκτηση έστω και περιορισμένης εδαφικής βάσης θα τους δώσει την δυνατότητα να γίνουν παγκόσμιο σημείο αναφοράς των ομοϊδεατών τους, να εγκαταστήσουν επιχειρησιακό κέντρο και να αποκτήσουν σημείο εξόρμησης προς όλες τις κατευθύνσεις. Το κυριώτερο, θα αφυπνίσουν αρχέγονες μνήμες στον μουσουλμανικό κόσμο και θα προσδώσουν ρεαλιστική διάσταση στις φιλοδοξίες του.

    Ασφαλώς υπάρχουν σοβαροί αντίπαλοι. Η Τουρκία φιλοδοξεί να παίξει η ίδια τον ρόλο της ηγέτιδος των απανταχού μουσουλμάνων. Το σιιτικό Ιράν δεν θα επιτρέψει εύκολα την εγκαθίδρυση ανταγωνιστικού ισλαμικο;y καθεστώτος στο μαλακό του υπογάστριο. Η Σαουδική Αραβία θα αποσταθεροποιηθεί πολιτικά από μία πολιτικοθρησκευτική ριζοσπαστικοποίηση του  πληθυσμού της. Φυσικά την μεγαλύτερη απειλή αισθάνεται το Ισραήλ, που περικυκλώνεται πλέον από φανατικά ισλαμικά καθεστώτα.

    Επίσης αυξάνεται σοβαρά η πιθανότητα αμερικανικής εμπλοκής. Ήδη ο Ομπάμα έθεσε στην διάθεση του Αλ-Μαλίκι κάθε δυνατή στρατιωτική  βοήθεια.

    Αλλά όλα αυτά, τελικά, οδηγούν σε όξυνση της παγκόσμιας πόλωσης μεταξύ του Δυτικού κόσμου και του Ισλάμ. Μία δυτική εμπλοκή θα εξαγριώσει περαιτέρω τους Μουσουλμάνους, από το φλεγόμενο Πακιστάν μέχρι τις μουσουλμανικές συνοικίες των ευρωπαϊκών μεγαλουπόλεων, απʼ όπου φεύγουν, ως εθελοντές του ισλαμικού ιερού πολέμου, μη αφομοιωμένοι μουσουλμάνοι με ευρωπαϊκά διαβατήρια.

    Στην περίπτωση που η Δύση «αναθέσει» στην Τουρκία να εκκαθαρίσει το τοπίο του βορείου Ιράκ, θα προκληθεί χωρίς απολύτως καμμία αμφιβολία γενική ανάφλεξη στην Εγγύς και στην Μέση Ανατολή. Σε κάθε περίπτωση, η εξέλιξη αυτή είναι εξαιρετικά επικίνδυνη.

Οι Δύο Πόλεμοι της Αιγύπτου

on Wednesday, 01 July 2020. Posted in Α. Μεσόγειος - Μέση Ανατολή - Κύπρος - Βόρειος Αφρική

Του Ιωαννη Αθ. Μπαλτζωη, Αντγου (ε.α.), M.Sc του ΕΚΠΑ, πρόεδρου του ΕΛΙΣΜΕ

 

Οι Δύο Πόλεμοι της Αιγύπτου .

 

Του Ιωάννη Αθ. Μπαλτζώη*

          Δεν γνωρίζω αν πολλοί αντιλαμβάνονται που έχουν φθάσει τα πράγματα στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου και ιδιαίτερα σε μια από τις   θερμότερες περιοχές  του πλανήτη, στο σύμπλοκο Ελλάδος  (νοτίως της Κρήτης), της Λιβύης και της Αιγύπτου. Στο συγκεκριμένο άρθρο θα αναλύσουμε μόνο από την πλευρά της Αιγύπτου και θα δούμε ότι η μεγάλη αυτή αραβική χώρα ευρίσκεται πολύ πιο κοντά σε μια ή και δύο πολεμικές συρράξεις.

Συγκεκριμένα ένας πόλεμος στα δυτικά της Αιγύπτου, εναντίον της  Κυβέρνηση Εθνικής Συμφωνίας της Λιβύης (GNA), ενός κρατικού  μορφώματος, ελεγχόμενου και χειραγωγούμενου  απολύτως από τον πρόεδρο Ερντογάν και να αντιμετωπίσει τις ορδές των μεταφερόμενων από την Τουρκία τζιχαντιστών από το Ιντλίμπ της Συρίας, αν περάσουν την κόκκινη γραμμή που έθεσε η Αίγυπτος  για την περιοχή της Σύρτης, την στρατηγικότερη περιοχή της  Λιβύης, λόγω της ενεργειακής σπουδαιότητάς της.    Ο δεύτερος πόλεμος που πολύ πιθανόν  θα κληθεί να συμμετάσχει  θα είναι στα νότια της χώρας και συγκεκριμένα εναντίον της Αιθιοπίας. Η αιτία εδώ είναι τελείως διαφορετική σε σχέση με την Λιβύη, δεν είναι τα πετρέλαια αλλά το νερό και συγκεκριμένα η ολοκλήρωση του Μεγάλου Αιθιοπικού αναγεννησιακού φράγματος  (GERD), που  από τον Ιούλιο θα αρχίσει να γεμίζει με το πολύτιμο νερό του Γαλάζιου Νείλου του ανατολικού βραχίονα του Νείλου ποταμού, ο δυτικός  είναι ο Λευκός Νείλος και οι δύο μαζί αποτελούν τον Νείλο ποταμό, που αποτελεί την πηγή της ζωής για την Αίγυπτο τις τέσσερις τελευταίες χιλιετίες.  

 

 

Ο Πρώτος Πόλεμος

Το μόρφωμα  του GNA στη Λιβύη, που ναι μεν αρχικά είναι διεθνώς αναγνωρισμένο , αλλά απέτυχε του σκοπού του   να σχηματίσει κυβέρνηση εθνικής συμφιλίωσης από το 2017, άρα έχει χάσει την νομιμοποίησή του, με πρωθυπουργό τον ελεγχόμενο απολύτως από τον Ερντογάν, τον  Τουρκολίβυο πρωθυπουργό Σάρατζ , που υποστηρίζεται και ενισχύεται σε οπλικά συστήματα και πάσης μορφής βοήθεια  από την Τουρκία και το Κατάρ και μία υποχθόνια πολιτική στάση της Ιταλίας, που στηρίζεται καθαρά σε οικονομικά συμφέροντα στην περιοχή. Η κυβέρνηση  GNA με τις παραστρατιωτικές δυνάμεις της (στην ουσία μισθοφόροι  τζιχαντιστές από το Ιντλίμπ) θέλει  να καταλάβει τον κόλπο της Σύρτης για να ελέγχει τις πετρελαϊκές εγκαταστάσεις της Λιβύης, κάτι που παραβιάζει την κόκκινη γραμμή της Αιγύπτου.  

 

Η περιοχή της Σύρτης  και ολόκληρη η Δυτική Λιβύη, περίπου 80% του Λιβυκού εδάφους,   ελέγχεται από  τονΛιβυκό Εθνικό Στρατό (LNA) υπό τον στρατηγό Χαφτάρ και το εκλεγμένο Λιβυκό Κοινοβούλιο, άλλη μια πολιτική οντότητα, που είναι και αυτή διεθνώς αναγνωρισμένη, που στηρίζεται από την Αίγυπτο, τα ΗΑΕ, την Σαουδική Αραβία, το Ισραήλ, την Γαλλία, την  Ελλάδα και με επιφυλάξεις από την Ρωσία και τις επαμφοτερίζουσες και αλλοπρόσαλλές πολιτικά ΗΠΑ . Η Αίγυπτος έχει ήδη μεταφέρει μεγάλες στρατιωτικές δυνάμεις με βαρύ οπλισμό (εκατοντάδες άρματα μάχης) στα σύνορα της με την Λιβύη και είναι έτοιμη να εισβάλει στην Λιβύη. Σε πρόσφατη τηλεοπτικό του διάγγελμα ο πρόεδρος της Αιγύπτου Αμπντέλ Φατάχ ελ Σίσι, δήλωσε ξεκάθαρα ότι  ο κόλπος της Σύρτης  είναι «κόκκινη γραμμή» για την Αίγυπτο, αν προχωρήσουν οι δυνάμεις του GNA, αναφέροντας την ανάγκη προστασίας των πορωδών συνόρων της ως λόγου «άμεσης επέμβασης» στη Λιβύη. Μετά από το διάγγελμά του επιθεώρησε στρατιωτικούς μεγάλους σχηματισμούς στα δυτικά σύνορα  της Αιγύπτου. Ο αριθμός των στρατευμάτων που έχουν αναπτυχθεί δείχνει ότι εννοούν μια τέτοια  επιχείρηση.

Ο Δεύτερος Πόλεμος.

 

Ο επόμενος πόλεμος που θα μπορούσε να εμπλακεί άμεσα η Αίγυπτος είναι το νέο Αιθιοπικό φράγμα, καθόσον από τον Ιούλιο θα αρχίσει να γεμίζει με το νερό του «Γαλάζιου Νείλου». Το κολοσσιαίο αυτό φράγμα GERD, κατασκευαζόταν από  το 2010 και με αυτό το έργο των  4,8 δισεκατομμυρίων δολαρίων, η Αιθιοπία μετατρέπεται  σε εξαγωγέα ηλεκτρικής ενέργειας. Από την άλλη η  Αίγυπτος φοβάται ότι η πλήρωση του φράγματος και η μετέπειτα διαχείρισή του θα αφήσουν πολύ λίγο νερό να  ρέει, κάτι που θα της δημιουργούσε τεράστια γεωργικά και οικονομικά προβλήματα. Η λεκάνη του φράγματος  σχεδιάστηκε για ένα τεράστιο όγκο  νερού  74 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων. Όταν τελειώσει και γεμίσει το φράγμα θα παράγει 6.450 MW ηλεκτρικής ενέργειας, περισσότερο από το τριπλάσιο που μπορεί να παράγει η Αιθιοπία. Μεγάλο μέρος της νέας παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας θα εξαχθεί στο Σουδάν και αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο το φιλικό  Σουδάν δεν έχει πάρει την πλευρά της Αιγύπτου. Οι διαπραγματεύσεις μεταξύ Αιγύπτου και Αιθιοπίας, υπό την εποπτεία των Ηνωμένων Πολιτειών και της Παγκόσμιας Τράπεζας, δεν κατάφεραν να τελεσφορήσουν. Η Αίγυπτος κάλεσε το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ να παρέμβει, πλην όμως μέχρι τώρα δεν υπάρχει συμφωνία. Η Αίγυπτος εκτιμά ότι θα χάσει τουλάχιστον το 22% της ροής του νερού του Νείλου  και ανησυχεί ότι θα επηρεαστεί έως και το 30% της καλλιεργούμενης  γης της, η οποία θα μετατραπεί σε έρημο. Τόσο η Αίγυπτος όσο και η Αιθιοπία υπαινίχθηκαν τη δυνατότητα λήψης στρατιωτικών μέτρων για την προστασία των συμφερόντων τους και οι ειδικοί φοβούνται ότι η διακοπή των συνομιλιών είναι πολύ πιθανόν  να οδηγήσει σε πολεμική σύγκρουση.

 

Εκτιμήσεις-Προοπτικές.

Κανένας Αιγύπτιος κυβερνήτης δεν μπορεί να επιτρέψει ούτε την μία ούτε την άλλη κατάσταση και υποχρεούται να αντιδράσει  αν δεν θέλει να κρεμαστεί στην πλατεία Ταχρίρ  στο Κάϊρο. Κανείς μετριοπαθής κυβερνήτης δεν μπορεί να αγνοήσει την ουσιαστική απειλή    των Αδελφών Μουσουλμάνων για την Αίγυπτο και μάλιστα  δίπλα από τα σύνορά της. Εξάλλου η ανάμνηση του Μόρσι και η σύντομη διακυβέρνηση του στην Αίγυπτο είναι ακόμη νωπή, η δε απειλή των μέσα στην Αίγυπτο είναι ακόμη ισχυρή και δεδομένη. Το κίνημα των Αδελφών Μουσουλμάνων ξεκίνησε από την Αίγυπτο το 1928 με τον Χασάν αλ Μπανά, με σκοπό να πολεμηθεί η δυτική επιρροή στον παραδοσιακό τρόπο ζωής των μουσουλμάνων Αιγυπτίων. Το 1964 ο ιεροδιδάσκαλος και θεωρητικός της Μουσουλμανικής Αδελφότητας Σαΐντ Κουτμπ πρότεινε το Ισλάμ να ανατρέψει με πόλεμο την υπάρχουσα παγκόσμια τάξη. Η πρόταση αυτή αποτελεί το θεμέλιο της σκέψης των σύγχρονων ακραίων ισλαμιστών. Αποστολή του Ισλάμ είναι, κατά τον Κουτμπ, να αποτινάξει όλα αυτά και να τα αντικαταστήσει με την παγκόσμια εφαρμογή των δογμάτων του Κορανίου και  για την πραγματοποίηση αυτών, χρειάζονται ακραία μέτρα.  Έτσι για τους ισλαμιστές φονταμενταλιστές οι απόψεις αυτές εμπεριέχουν αλήθειες πέραν της υφιστάμενης διεθνούς τάξης. Αποτελούν την πολεμική ιαχή όλων των ακραίων ισλαμιστών (των τζιχαντιστών)  στη ΜΕΝΑ (Middle East-North Africa) εδώ και δεκαετίες και αυτό είναι το επικίνδυνο και απολύτως διαλυτικό για την υφισταμένη πολιτική τάξη της Αιγύπτου. Έτσι η Αίγυπτος θεωρεί την  Μουσουλμανική Αδελφότητα του GNA, ως υπαρκτή και άμεση απειλή αν ελέγχει την Λιβύη μέχρι τα σύνορά της.  Ο Εθνικός Στρατός της Λιβύης (LNA) του στρατηγού Χαφτάρ  παρέχει την ζώνη ασφαλείας  (Βuffer Ζone)  και αποτελεί μέγιστη  προτεραιότητα η στήριξή του  για τη Αιγυπτιακή  ασφάλεια,  ο έλεγχος της Ανατολικής Λιβύης από τον LNA  και εκτιμάται ότι η κόκκινη γραμμή του προέδρου Σίσι είναι δεδομένη, αληθινή  και αιτία πολέμου αν παραβιαστεί.

Κανείς  κυβερνήτης της Αιγύπτου δεν μπορεί να επιτρέψει  μια κατάσταση στην οποία το 30% της γεωργίας της Αιγύπτου να μειώνεται και η πλούσια γη να γίνεται έρημος.  Δεκάδες εκατομμύρια μικροί αγρότες θα χάσουν το εισόδημά τους και ο λιμός στην μεγάλη αυτή χώρα είναι μια  ξεχωριστή πιθανότητα. Έτσι ένας πόλεμος της Αιγύπτου με την Αιθιοπία φαίνεται αναπόφευκτος, αν δεν υπάρξει συμφωνία. Όμως  δεν υπάρχουν κοινά σύνορα μεταξύ Αιγύπτου και Αιθιοπίας  και παρεμβάλλεται το Σουδάν. Έτσι μια  χερσαία στρατιωτική χερσαία  επίθεση στο φράγμα θα ήταν περίπλοκη επίθεση και  θα πρέπει να περάσει από το Σουδάν, άρα μη εφικτή. Όμως μια αεροπορική επίθεση μεγάλης κλίμακας που θα προέρχεται από την Ερυθρά Θάλασσα φαίνεται να είναι η πιο πιθανή επιχείρηση. Αλλά αυτό θα ήταν επικίνδυνο και δεν θα λύσει το πρόβλημα της Αιγύπτου. Το φράγμα θα επισκευαζόταν και η επίθεση  θα έπρεπε να επαναληφθεί. Από την άλλη η Αιθιοπία χρειάζεται την ηλεκτρική ενέργεια από το φράγμα για να αναπτύξει τη χώρα και να αποπληρώσει τα δάνεια που ανέλαβε για την οικοδόμησή της. Θέλει να γεμίσει εντελώς το φράγμα τα επόμενα επτά χρόνια. Η παράταση αυτού του χρονικού πλαισίου θα μείωνε τον άμεσο αντίκτυπο στην Αίγυπτο και ίσως να είναι η καλύτερη λύση, με συνεννόηση των δύο χωρών. Αλλά η Αιθιοπία είναι φτωχή και κάποιος άλλος θα πρέπει να πληρώσει για τις απώλειες που θα υποστεί.

Θα μπορούσε η Αίγυπτος να χειριστεί ταυτόχρονα δύο πολέμους; Εξετάζοντας τις στρατιωτικές δυνατότητες των τριών χωρών, ναι η Αίγυπτος μπορεί. Και τούτο γιατί στην Λιβύη οι παραστρατιωτικές μισθοφορικές και τζιχαντιστικές δυνάμεις του Σάρατζ (εμπειροπόλεμες , αλλά  απείθαρχες και με συμφέρον μόνο το χρήμα), διοικούμενες και σφόδρα  επικουρούμενες από την Τουρκία (και το Κατάρ) δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν τον Αιγυπτιακό στρατό επί μεγάλο χρονικό διάστημα, χωρίς επαρκή υποστήριξη, βαρύ οπλισμό  και αεροπορικά μέσα. Και σαφώς θα  εμπλακεί άμεσα η Τουρκία, με τεράστιο μειονέκτημα τις   μεγάλες  γραμμές ανεφοδιασμού και στήριξης των επιχειρήσεων, που θα περνούν από εχθρικές περιοχές (Ελλάδα και Αίγυπτο) με ότι αυτό συνεπάγεται και μέσα σε ένα διεθνές αρνητικό κλίμα, όπως τώρα διαμορφώνεται στην Ευρώπη, με ηγέτιδα δύναμη την Γαλλία.  Σε ότι αφορά τα αεροπορικά πλήγματα κατά του φράγματος της Αιθιοπίας είναι δυνατόν να γίνονται σε χρόνο και περιοδικότητα που η Αίγυπτος θα επιλέγει. Ο πρόεδρος Σίσι θα πρέπει τώρα να λάβει αρκετά δύσκολες αποφάσεις. Πώς θα αποφασίσει; Έχει εναλλακτικές λύσεις; Εκτιμούμε πως όχι, αν η Τουρκία αποφασίσει να προχωρήσει o  στρατός του GNA για να καταλάβει τον κόλπο της Σύρτης και δεν είναι σίγουρο ότι έχει τέτοιες δυνατότητες, καθόσον ο LNA του στρατηγού Χαφτάρ αντεπιτίθεται και δεν βρεθεί αμοιβαία αποδεκτή λύση με την Αιθιοπία, οπότε θεωρείται βέβαιο ότι  οι δύο πόλεμοι της Αιγύπτου είναι  δεδομένοι, εκτός αν συμβούν μεγάλες γεωπολιτικές εξελίξεις και ανατρέψουν τα σημερινά δεδομένα.

*Ο Ιωάννης Μπαλτζώης είναι Αντγος (ε.α.), M.Scτου ΕΚΠΑ, πρόεδρος του Ελληνικού Ινστιτούτου Στρατηγικών Μελετών (ΕΛΙΣΜΕ).

12/9/2016, Το αδύνατον που γίνεται δυνατόν!! Ισραήλ και Αραβικά κράτη.

on Tuesday, 13 September 2016. Posted in Α. Μεσόγειος - Μέση Ανατολή - Κύπρος - Βόρειος Αφρική

Γράφει ο Ιωάννης Αθ. Μπαλτζώης, Αντγος ε.α., Μέλος του ΔΣ ΕΛΙΣΜΕ

12/9/2016, Το αδύνατον  που γίνεται δυνατόν!! Ισραήλ και Αραβικά κράτη.

Αυτό που ακουγόταν υπογείως και με επιφύλαξη, αλλά δεν επιβεβαιωνόταν,  τελικά είναι αλήθεια,  μια πραγματικότητα. Βλέπεται η πολιτική δεν έχει όρια και δεν υπακούει σε συναισθηματισμούς, προκαταλήψεις και γενικές αντιλήψεις. Οδηγός είναι και έτσι πρέπει να είναι, τα συμφέροντα μιας κρατικής οντότητας. Παραδοσιακοί εχθροί ή φίλοι; Μάλλον δεν ισχύει για όλους και για πάντα. Το αποδείξανε πρόσφατα το Ισραήλ και Σαουδική Αραβία. Έχουμε και λέμε.

Ο Γενικός Διευθυντής του ισραηλινού Υπουργείου Εξωτερικών, Dore Gold1, αναδημοσίευσε πρόσφατα στον λογαριασμό του στο twitter άρθρο της εφημερίδας The New York Times με τίτλο Can Israel and the Arab States Be Friends? «Μπορεί το Ισραήλ να έχει φιλικές σχέσεις με τα αραβικά κράτη;», καθώς και  άρθρο της εφημερίδας The Jerusalem Post, με τίτλο «Ενδείξεις κατάρριψης των ταμπού για το Ισραήλ στη Σαουδική Αραβία».
Όπως αναφέρεται στα ανωτέρω δημοσιεύματα, αν και το  Ισραήλ και η Σαουδική Αραβία δεν έχουν επίσημες διπλωματικές σχέσεις [οι Σαουδάραβες δεν έχουν καν αναγνωρίσει το Ισραήλ ως κράτος], υπάρχουν ενδείξεις ότι οι σχέσεις του Ισραήλ με τη Σαουδική Αραβία, καθώς  και με  άλλα Σ ουνιτικά Αραβικά κράτη όχι μόνο βελτιώνονται, αλλά, μετά από πολυετείς μυστικές επαφές μεταξύ τους, θα μπορούσαν να εξελιχθούν σε μια πιο ξεκάθαρη συμμαχία, ως αποτέλεσμα της αμοιβαίας τους δυσπιστίας προς το Ιράν. Ως γνωστόν η Σαουδική Αραβία είναι η ηγέτιδα δύναμη του Σουνιτικού Ισλάμ, το δε Ιράν η ηγέτιδα δύναμη του Σιϊτικού Ισλάμ, οι δε διαφορές μεταξύ Σουνιτών και Σιϊτών στην Μέση Ανατολή ιδιαίτερα, αλλά και στον υπόλοιπο κόσμο είναι τόσο μεγάλες που ξεφεύγουν από τις θρησκευτικές διαφοροποιήσεις και ερμηνείες των Ιερών Βιβλίων του Ισλάμ και παραμένουν επί αιώνες ,από τον θάνατο του Προφήτη και την διαμάχη για την διαδοχή του μέχρι σήμερα,  αγεφύρωτες, ολέθριες  και  θανάσιμα εχθρικές μεταξύ των.

Εδώ να σημειώσουμε  επίσης ότι τα κρατικά ΜΜΕ στη Σαουδική Αραβία φαίνεται να υιοθετούν μια πιο ήπια στάση απέναντι στο Ισραήλ, με πρωτοφανή δημοσιεύματα σχετικά με την προοπτική προσέγγισης των δύο χωρών, παραπέμποντας σε δηλώσεις Ισραηλινών αξιωματούχων και συμπεριλαμβάνοντας στις ειδήσεις τους, λιγότερες αρνητικές ιστορίες για τη σχέση του Ισραήλ με τους Παλαιστινίους. Η συγκεκριμένη μεταστροφή της δημόσιας ατζέντας – από MME όπως, μεταξύ άλλων τοπικών ή κρατικών ΜΜΕ, όπως  το ειδησεογραφικό δίκτυο Al-Arabiya και η εφημερίδα Riyadh– αποτελεί ένδειξη των
μυστικών, “κάτω από το τραπέζι” επαφών του Αραβικού βασιλείου με το εβραϊκό κράτος που βρίσκονται σε εξέλιξη εδώ και χρόνια. Και ποιος είναι ο λόγος; Αφενός η πολιτική αντίληψη ότι το Ιράν αποτελεί και για το Ισραήλ, αλλά και για την Σαουδική Αραβία η μεγαλύτερη απειλή και αφετέρου η αλλαγή πολιτικής των ΗΠΑ στην Μέση Ανατολή και η προσέγγιση και «φιλία και συνεργασία» με το Ιράν. Άρα τα κοινά συμφέροντα ενώνουν  πλέον τους παραδοσιακούς εχθρούς. Το αδύνατον που γίνεται δυνατόν. Και όπως έλεγε και η παραδοσιακή Βρετανική διπλωματία, με το αμίμητο Βρετανικό φλέγμα των: «Εμείς δεν έχουμε φίλους και εχθρούς, έχουμε μόνο συμφέροντα».

20140508- ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ- ΤΑ ΠΥΡΗΝΙΚΑ ΜΗΝΥΜΑΤΑ ΤΗΣ ΣΑΟΥΔΙΚΗΣ ΑΡΑΒΙΑΣ

on Wednesday, 07 May 2014. Posted in Διεθνείς Εξελίξεις και Στρατηγικές Εκτιμήσεις

Γράφει ο Ιωάννης Αθ. Μπαλτζώης, Αντγος ε.α., Μέλος του ΕΛΙΣΜΕ

20140508- ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ- ΤΑ ΠΥΡΗΝΙΚΑ ΜΗΝΥΜΑΤΑ ΤΗΣ ΣΑΟΥΔΙΚΗΣ ΑΡΑΒΙΑΣ

 Η κατάσταση στην Ουκρανία και στην Συρία μπορεί να θεωρηθεί πολύ μικρότερη απειλή για την ανθρωπότητα από αυτό που εξελίσσεται στην Μέση Ανατολή και πολλοί αγνοούν.  Συγκεκριμένα μια απρόσμενη και επικίνδυνη εξέλιξη παρουσιάστηκε πρόσφατα  στην Μέση Ανατολή, που  στην κυριολεξία αποσιωπήθηκε πλήρως από τα διεθνή ΜΜΕ, με αποτέλεσμα να μην αξιολογηθεί η πραγματική απειλή που υποκρύπτεται.

Διαβάστε ΕΔΩ! όλο το άρθρο! 

2014-04-16. Η Διχόνοια στην Αραβική Χερσόνησο: Ερίζουν Σαουδική Αραβία και Κατάρ

on Wednesday, 16 April 2014. Posted in Διεθνείς Εξελίξεις και Στρατηγικές Εκτιμήσεις

Γράφει ο Δρ. Ευάγγελος Βενέτης

2014-04-16. Η Διχόνοια στην Αραβική Χερσόνησο: Ερίζουν Σαουδική Αραβία και Κατάρ

Λίαν προσφάτως ενέσκηψε έριδα μεταξύ των δύο πιο εύπορων κρατών της Αραβικής Χερσονήσου και του αραβικού κόσμου εν γένει. Η Σαουδική Αραβία με την παράδοση μερικών δεκαετιών σύγχρονης ιστορίας έθνους-κράτους και τοποτηρητής των ιερών τόπων του Ισλάμ, δείχνει να ενοχλείται από την φιλόδοξη τάση του αναδυόμενου οικονομικά και πολιτικά Κατάρ. Η τάση του Κατάρ να αμφισβητεί την καθεστηκυία τάξη και την αρχηγεία του Ριάντ ενοχλεί το τελευταίο και τους συμμάχους στην αραβική χερσόνησο.
Το Κατάρ των δύο εκατ. Κατοίκων έχει γηγενή πληθυσμό 300.000 ατόμων με τους λοιπούς να είναι μετανάστες. Ωστόσο με δεδομένο τον ενεργειακό πλούτο της χώρας και την φιλοδοξία του πολιτικού κόσμου της να την καταστήσουν ισχυρή γεωπολιτική περιφερειακή δύναμη, η πρόσφατη κρίση στις σχέσεις του Κατάρ με την Σ. Αραβία, το Κουβέιτ και το Μπαχρέιν λειτουργεί επιβεβαιωτικά. Η διπλωματική και συχνά οικονομική εμπλοκή του Κατάρ σε διάφορες διεθνείς κρίσεις, συχνά εκτός της περιφερειακής του εμβέλειας, λ.χ. στο Τσάντ-Σουδάν, Τζιμπουτί-Ερυθρέα, στο Αφγανιστάν στηρίζοντας τους Ταλιμπάν, στη Συρία, στηρίζοντας μερίδα ακραίων Ισλαμιστών, στην Αίγυπτο με την Ισλαμική Αδελφότητα, στη Γάζα με την Χαμάς αλλά και οι διενέξεις του Κατάρ με το Μπαχρέιν και το Νεπάλ, καθιστούν την εξωτερική πολιτική του Κατάρ ιδιαίτερα φιλόδοξη με συγκρουσιακό χαρακτήρα.
Το Κατάρ ασκεί ρεαλιστική πολιτική σε βαθμό που άλλες αραβικές χώρες, όπως η Σ. Αραβία, η Ιορδανία και η Αίγυπτος δεν έχουν φθάσει. Χρησιμοποιεί την ήπια ισχύ με έξυπνο τρόπο, λ.χ. την διοργάνωση του Παγκοσμίου Κυπέλλου του 2022 και δεν διστάζει να τολμά με τακτικές και μεθόδους επί θεμάτων που άλλες αραβικές χώρες δεν καταπιάνονται σε τέτοιο, λ.χ. στις αινιγματικές σχέσεις του Κατάρ με το Ισραήλ.
Δεν προκαλεί έκπληξη, λοιπόν, που η Σαουδική Αραβία έχει δυσαρεστηθεί με το Κατάρ. Το Ριάντ δεν είναι διατεθειμένο να παραδώσει τα σκήπτρα της ηγέτιδας χώρας του αραβικού κόσμου στο Κατάρ. Η εν λόγω αντιπαράθεση προκαλεί ωστόσο απορία στον ήδη κατακερματισμένο πολιτικά αραβικό κόσμο. Είναι απορίας άξιο που τα δύο πλουσιότερα αραβικά κράτη δεν συνεργάζονται αλλά ερίζουν για ένα γόητρο το οποίο φθίνει, όταν ο αραβικός κόσμος κατακερματίζεται και αποδυναμώνεται. Μήπως και το Κατάρ και η Σαουδική Αραβία πρέπει να αλλάξουν πορεία και να στραφούν στην αντίθετη κατεύθυνση; Αυτήν την ενότητας και τη ισχυροποίησης;

2016-03-22. Τα συγκοινωνούντα δοχεία Συρία και Υεμένη!

on Tuesday, 22 March 2016. Posted in Α. Μεσόγειος - Μέση Ανατολή - Κύπρος - Βόρειος Αφρική

Γράφει ο Βασίλης Κοψαχείλης είναι διεθνολόγος, σύμβουλος εκτίμησης γεωπολιτικών κινδύνων.

(Φωτ.: 09/06/2015 - Τα ερείπια ενός σπιτιού από τους βομβαρδισμούς των δυνάμεων της Σαουδικής Αραβίας στην πόλη Σαναά, πρωτεύουσα της Υεμένης, που είχαν σαν στόχο να πλήξουν θέσεις των Σιιτών που ήλεγχαν την πόλη. Η ανακοίνωση της αποχώρησης, σήμερα, των στρατευμάτων της Σ. Αραβίας μόνο τυχαία δεν είναι με την πριν από δύο μέρες αποχώρηση της Ρωσίας από τη Συρία.)

Μετά την ανακοίνωση «αποχώρησης» της Ρωσίας από τη Συρία, ήρθε και η σειρά της Σαουδικής Αραβίας να ανακοινώσει τη δική της «αποχώρηση» από την Υεμένη.
Ο εκπρόσωπος Τύπου της Συμμαχίας των χωρών υπό την ηγεσία της Σαουδικής Αραβίας, που μάχονται τους Σιίτες αντάρτες Houthi στην Υεμένη, Ταξίαρχος Ahmed al-Asiri, δήλωσε στις 16 Μαρτίου 2016 ότι έχουν ολοκληρωθεί οι κύριες στρατιωτικές επιχειρήσεις της Συμμαχίας και ότι πλέον θα επικεντρωθούν στην αποκατάσταση της τάξης και την ανοικοδόμηση της Υεμένης. Ο Ταξίαρχος επεσήμανε ότι η Σαουδική Αραβία θα συνδράμει τη νόμιμη κυβέρνηση της Υεμένης μέχρι να αποκατασταθεί πλήρως η σταθερότητα στη χώρα. Με τη σειρά του, ο αναπληρωτής διοικητής των υεμενικών δυνάμεων Στρατηγός Ali Mohsen al-Ahmar δήλωσε ότι ο ίδιος και οι δυνάμεις που ελέγχει θα συνεχίσουν να συνεργάζονται με τη Συμμαχία για την αποκατάσταση της τάξης και την ανοικοδόμηση της χώρας μετά την καταστροφή που επέφεραν οι αντάρτες Houthis. Ήδη στην πόλη Ταΐζ κοντά στο Άντεν η ζωή άρχισε να βρίσκει τους ρυθμούς της, οι κάτοικοι άρχισαν να επιστρέφουν στα σπίτια τους και να λειτουργεί ξανά η αγορά.
Οι «σύμμαχοι» πονοκέφαλος για Μόσχα και Ριάντ
Η ανακοίνωση της αποχώρησης των ρωσικών στρατευμάτων από τη Συρία στις 14 Μαρτίου και ακολούθως δυο μέρες αργότερα η ανακοίνωση τερματισμού των στρατιωτικών επιχειρήσεων των Σαουδαράβων στην Υεμένη κάθε άλλο παρά τυχαίες είναι. Πληροφορίες θέλουν τη Μόσχα και το Ριάντ να βρίσκονται σε επικοινωνία και με τις κινήσεις τους να θέλουν να τιθασεύσουν τις φιλοδοξίες των κυριότερων «συμμάχων» τους στη Μέση Ανατολή: του Ιράν και της Τουρκίας, αντίστοιχα!
Αν και έχουν δει το φως της δημοσιότητας πολλές μελέτες και άρθρα που αφορούν τους λόγους της στρατιωτικής εμπλοκής της Ρωσίας στη συριακή κρίση, μια αιτία που έχει υποεκτιμηθεί από τους αναλυτές είναι ο φόβος της δράσης των ακραίων οργανώσεων των Σιιτών, όπως είναι η Hezbollah, που υποστηρίζουν τις δυνάμεις του Προέδρου της Συρίας, Bashar al-Assad, σε σχέση και την ώρα που γίνονται παράλληλα προσπάθειες από πολιτικούς κύκλους στην Τεχεράνη να περιορίσουν την ισχύ των ακραίων παρατάξεων στο εσωτερικό της χώρας. Εάν έμενε μόνη της η Hezbollah να βοηθάει τον Assad, τότε αυτό θα απογείωνε το προφίλ της και την ισχύ της στη Συρία, το Λίβανο και μέσα στο ίδιο το πολιτικό σύστημα του Ιράν. Ενδεχομένως η υπέρμετρη εμπλοκή της να καθιστούσε ακόμη πιο αδιάλλακτο το καθεστώς Assad, δυσκολεύοντας περισσότερο την προοπτική τερματισμού του πολέμου και την έναρξη των συνομιλιών με τους αντικαθεστωτικούς.
Εμπλεκόμενη η Ρωσία στις στρατιωτικές επιχειρήσεις της Συρίας έθεσε αυτόματα στο περιθώριο τη Hezbollah και τις υπόλοιπες σιιτικές οργανώσεις, ενώ παράλληλα εντάσσοντάς τες υπό ρωσικό έλεγχο μαζί με τις υπόλοιπες καθεστωτικές δυνάμεις ουσιαστικά ασκούσε έλεγχο επί της δράσης τους. Όντας πλέον αποδυναμωμένες και με ελεγχόμενη δράση, οι σιιτικές και αλαουικές δυνάμεις του Assad εκτιμήθηκε ότι δεν αποτελούν απειλή για την επόμενη μέρα, έτσι η Ρωσία, εξασφαλίζοντας την πρόσβαση του Assad στο 25% του εδάφους της παλιάς Συρίας, ολοκλήρωσε την στρατιωτική της αποστολή και «αποσύρθηκε», όπως ακριβώς τα είχε συμφωνήσει με τις ΗΠΑ πριν τη Σύνοδο των G-20 στην Αττάλεια της Τουρκίας.

Το δώρο της Ρωσίας και των ΗΠΑ στη Σαουδική Αραβία
Η κίνηση της Ρωσίας έδωσε μεγάλη ανάσα και σε ένα φαινομενικό της αντίπαλο και αντίπαλο του Assad: τη Σαουδική Αραβία! Όσο τα ρωσικά αεροσκάφη κατέστρεφαν τα κομβόι εφοδίων και πετρελαίου του Ισλαμικού Κράτους προς την Τουρκία, όσο οι ρωσικές δυνάμεις βοηθούσαν την προέλαση των Κούρδων και των κυβερνητικών δυνάμεων στα τουρκοσυριακά σύνορα και όσο το ΝΑΤΟ δεν έπεφτε στις τουρκικές παγίδες για εμπλοκή στο συριακό χάος, τόσο η Άγκυρα πίεζε το Ριάντ για έναρξη κοινών επιχειρήσεων υπέρ των αντικαθεστωτικών στη Συρία, εκβιάζοντας ουσιαστικά με την τουρκική υποστήριξη στη Σαουδική Αραβία σε άλλα θέματα που «έκαιγαν» τη σαουδαραβική πλευρά. Με την «αποχώρηση» της Μόσχας από τη Συρία, το Ριάντ «αφόπλισε» τη σύμμαχό του Τουρκία από τα επιχειρήματά της υπέρ μιας στρατιωτικής εισβολής.
Η «αποχώρηση» της Ρωσίας από τις συριακές στρατιωτικές επιχειρήσεις ήταν το μεγάλο δώρο της Μόσχας –και των ΗΠΑ– στη Σαουδική Αραβία, ώστε και εκείνες με τη σειρά τους να ολοκληρώσουν τις επιχειρήσεις και να αποχωρήσουν στρατιωτικά από την Υεμένη, δίνοντας την ευκαιρία στους μετριοπαθείς της Τεχεράνης να κεφαλαιοποιήσουν πολιτικά τη στάση τους και την επιδίωξή τους για άνοιγμα των σχέσεων με τη Δύση –και τη Σαουδική Αραβία– έναντι των ακραίων απομονωτιστών Σιιτών, που υποστήριζαν ανοιχτά τη Hezbollah και τους Houthis, και κρυφίως υπονόμευαν το άνοιγμα του Ιράν στον κόσμο.
Έτσι, η δήλωση του Ρώσου Προέδρου, Vladimir Putin, ότι αν χρειαστεί, εντός 48 ωρών, η Ρωσία μπορεί να είναι παρούσα πάλι στις στρατιωτικές επιχειρήσεις στην περιοχή μάλλον έχει αποδέκτες κυρίως το καθεστώς Assad, τους Ιρανούς και τους Τούρκους, παρά άλλους εμπλεκόμενους στην κρίση.

4/5/2016. Ο Ερντογάν αποποιείται τον Κεμαλισμό και στοχεύει στο Αιγαίο “κόντρα” στις ΗΠΑ

on Wednesday, 04 May 2016. Posted in Τουρκία - Βαλκάνια - Εύξεινος Πόντος

Της ΛΙΑΝΑΣ ΜΥΣΤΑΚΙΔΟΥ, MILITAIRE.gr

4/5/2016. Ο Ερντογάν αποποιείται τον Κεμαλισμό και στοχεύει στο Αιγαίο “κόντρα” στις ΗΠΑ

O ISIS εκτοξεύει ρουκέτες από το έδαφος της Συρίας  σε απόσταση 10 χλμ από τα τουρκικά σύνορα. Στην πόλη Κιλίς έχασαν τη ζωή της περίπου 20 άτομα και τραυματίστηκαν πολλοί περισσότεροι.  Οι πολίτες πανικόβλητοι εγκαταλείπουν τα σπίτια τους. Η Άγκυρα , προς μεγάλη έκπληξη όλων δεν αντιδρά. Γιατί δεν βομβαρδίζει τις βάσεις του ISIS; Δεν το κάνει γιατί οι ΗΠΑ της έχει απαγορεύσει  να πετάει πέρα από τα σύνορα της στα νοτιοανατολικά.
Αντίθετα στα δυτικά δεν σταματά να προκαλεί την Ελλάδα από αέρα και από θάλασσα. Από τη μια δέχεται επίθεση και κάθεται με σταυρωμένα χέρια και από την άλλη προκαλεί.
Ο κ. Νταβούτογλου κατάφερε στην 16η επίσκεψη του στο Κατάρ να αποκτήσει στρατιωτική Βάση , στην οποία θα στείλει 3000 άνδρες και των τριών όπλων. Οι Τούρκοι θα υπερασπιστούν όταν χρειαστεί το Κατάρ με τα πολλά χρήματα.
Η Τουρκία δέχεται επίθεση με ρουκέτες, οι νοτιοανατολικοί νομοί παρουσιάζουν εικόνα πεδίου μάχης από τον εμφύλιο που συνεχίζεται εδώ και τριάντα χρόνια  και η Άγκυρα στέλνει στρατό για να προστατεύσει το Κατάρ!
Ο κ. Ερντογάν αποποιείται τον Κεμαλισμό. Στις 29 Απριλίου θυμήθηκε να τιμήσει μια νίκη του οθωμανικού στρατού που έγινε πριν από 100 χρόνια στο  Ιράκ. Οι οθωμανοί νίκησαν τους  Άγγλους και η νίκη αυτή ονομάστηκη Kut’ ul amare. Πήγε μάλιστα και προσκήνυσε τον τάφο του στρατιωτικού διοικητή  Χαλιλ Πασά που πέτυχε αυτή τη νίκη. Ο Στρατηγός όμως ήταν ένας πότης.  Έπινε ακόμα και στο πεδίο της μάχης . Στην επέτειο αυτής της νίκης ο κ. Ερντογάν δήλωσε ότι αρνείται την αντίληψη όλων εκείνων που υποστηρίζουν ότι η Ιστορία της Τουρκίας αρχίζει το 1919. Η χώρα μας, είπε έχει ένα λαμπρό ιστορικό παρελθόν πολλών χιλιάδων χρόνων.
Αξίζει να αναφέρουμε ότι διοικητής του οθωμανικού στρατού εναντίον των Άγγλων ήταν ο Colmer  Freiherr von der Goltz, ο οποίος  τέσσερις μέρες πριν την τελική νίκη πέθανε από τύφο κι έτσι ο μέθυσος Χαλίλ Πασά καρπώθηκε τον τίτλο του νικητή….
Ο ξαφνικός έρωτας της νίκης Kut’ul Amare, η Βάση στο Κατάρ, η συμμαχία των ισλαμικών χωρών που έγινε με πρωτοβουλία του Ριάντ σηματοδοτούν μια νέα περίοδο για την Τουρκία. Η ισλαμική συμμαχία είναι στην πραγματικότητα μια σύμπραξη των Σουννιτών, αφού δεν συμμετέχουν οι Σιίτες που έχει σαν στόχο την καταπολέμηση της τρομοκρατίας. Φυσικά δεν αποβλέπει μόνο στην πάταξη της τρομοκρατίας του ISIS, αλλά κυρίως στην καταπολέμηση των σιιτικών οργανώσεων.
Η Βάση στο Κατάρ αναμφισβήτητα εξυπηρετεί κυρίως τα συμφέροντα της Δύσης. Πολλά χρόνια πριν ο Πρόεδρος Κλίντον είχε πει ότι το καλύτερο εξαγώγιμο προϊόν της Τουρκίας είναι ο Στρατός της.
Ο κ. Νταβούτογλου κατά τη διάρκεια της παραμονής του στη Ντόχα  δήλωσε ¨θα κλείσουμε την παρένθεση που άνοιξε με το σχέδιο Sykes-Pico¨.
Το σχέδιο αυτό το έφτιαξαν οι υπερδυνάμεις της εποχής Αγγλία και Γαλλία πριν από εκατό χρόνια. Από τότε άλλαξαν πολλά. Εμφανίστηκε μια νέα υπερδύναμη οι ΗΠΑ που θέλει να επιβάλει το δικός της σχέδιο της Μεγάλης Μέσης Ανατολής. Θέλει να διαιρέσει τη Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή σε μικρές εθνικές, θρησκευτικές πολιτικές οντότητες, τις οποίες θα μπορεί να ελέγχει ευκολότερα.
Η συνθήκη Sykes –Pico με την οποία μοιράστηκαν τα εδάφη της οθωμανικής αυτοκρατορίας στη Μέση Ανατολή υπεγράφη πριν περάσει μήνας από τη νίκη του Kut΄ul Amare…
Ας προσέχουν λοιπόν οι οραματιστές της νέας οθωμανικής αυτοκρατορίας. Κανείς δεν θα τους επιτρέψει να πετύχουν τα σχέδια τους. Μπορεί τώρα να χαίρονται και να  αλωνίζουν στο Αιγαίο, αλλά σύντομα θα κοπούν τα φτερά τους.  Οι ΗΠΑ  επιθυμούν τον πλήρη έλεγχο του Αιγαίου με τον μανδύα του ΝΑΤΟ και η Τουρκία είναι ο υπεργολάβος τους στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής.

2016-03-14. The Mediterranean as a Strategic Environment Learning a New Geopolitical Language

on Monday, 14 March 2016. Posted in Α. Μεσόγειος - Μέση Ανατολή - Κύπρος - Βόρειος Αφρική

Eran Lerman, Επιμέλεια Ν. Δενιόζος, Αρχιπλοίαρχος ε.α. ΛΣ, Δρ, Μέλος ΔΣ ΕΛΙΣΜΕ

2016-03-14. The Mediterranean as a Strategic Environment Learning a New Geopolitical Language

THE BEGIN-SADAT CENTER FOR STRATEGIC STUDIES BAR-ILAN UNIVERSITY
Mideast Security and Policy Studies No. 117


Table of Contents
EXECUTIVE SUMMARY    7
INTRODUCTION : WHY THE MEDITERRANEAN MATTERS, 9
SEA-BORNE TRAGEDIES: FACING THE CONSEQUENCES OF CHAOS, 14
ENEMIES AT THE WATER’S EDGE: TOTALITARIAN ISLAMIST FORCES ON MEDITERRANEAN SHORES, 19
THE OTHER SIDE OF THE COIN: TRADE, INVESTMENT, AND ENERGY COOPERATION, 26
THE BUILDING BLOCKS: BILATERAL (AND TRILATERAL) LINKS IN THE EASTERN MEDITERRANEAN .... , 30

CEMENTING THE BRICKS: THE CULTURAL DIMENSION OF MEDITERRANEAN IDENTITY, 36
MEDITERRANEAN SECURITY ARCHITECTURES: WHERE DO WE GO FROM HERE?, 40

NOTES, 46 

EXECUTIVE SUMMARY
Dramatic events in 2015 have brought into focus two dangerous challenges - and an important opportunity - turning the Eastern Mediterranean into one of the key areas for global security:
•The refugee crisis due to chaotic conditions in Syria, Libya and beyond;
•The growing hold, upon Mediterranean shores, of totalitarian Islamism in its various forms - Iran’s camp; Islamic State; and the Muslim Brotherhood (with Turkey and Qatar as allies).
•The prospects for cooperation in the field of energy.
All of this is giving rise to closer cooperation within the Mediterranean framework, as demonstrated by the January 27 2016 tripartite summit of Israel, Cyprus and Greece (a parallel process already links Egypt and the two Hellenic countries). The Union for the Mediterranean is important as a symbol of cooperation, but weak and underfunded: thus, such building blocks are a step in the right direction.
Download HERE!

<<  1 2 3 4 [56 7 8 9  >>