Τα μεταμοντέρνα πυρπολικά στο Αιγαίο – Σμήνoς πλωτών drones

on Friday, 01 October 2021. Posted in Ένοπλες Δυνάμεις

Του Ευθύμιου Τσιλιόπουλου από το SLpress.gr

Τα μεταμοντέρνα πυρπολικά στο Αιγαίο – Σμήνoς πλωτών drones

 

Τσιλιόπουλος Ευθύμιος

SLpress.gr

Τα πλωτά drones είναι ήδη μία πραγματικότητα. Από την άνοιξη του 2020 οι επιθέσεις με πλωτά drones των σιιτών Χούθι εναντίον σαουδαραβικών πλοίων έχουν αυξηθεί. Ουσιαστικά πρόκειται για μια μεταμοντέρνα εκδοχή των πυρπολικών του 19ου αιώνα. Τον Μάρτιο 2020 κατά τη διάρκεια του πλου του με κατεύθυνση το Άντεν, πετρελαιοφόρο υπέστη επίθεση από τέσσερα πλωτά drones, εκ των οποίων το ένα τουλάχιστον ήταν έμφορτο εκρηκτικών.

Η επίθεση εκείνη απέτυχε, αλλά κατέδειξε την ευκολία με την οποία οι Χούθι μπορούν να μετατρέψουν μικρά αλιευτικά σε πλωτές βόμβες, ώστε να μπορούν να εξαπολυθούν εναντίον πλοίων. Όχι μόνο αυξήθηκαν οι επιθέσεις αυτού του τύπου, αλλά επίσης επεκτάθηκαν, καθώς οι Χούθι εξήγαγαν την τακτική αυτή και στην Αραβική Θάλασσα. Μη έχοντας ναυτικές δυνάμεις και θέλοντας να καταστήσουν επισφαλείς τους πλόες πλοίων που ανεφοδιάζουν τις δυνάμεις της Σαουδικής Αραβίας και των συμμάχων της, οι Χούθι στράφηκαν σε αυτή τη μέθοδο, η οποία δεν απαιτεί ιδιαίτερες τεχνικές γνώσεις.

Στο παρελθόν, οι Χούθι έχουν πλήξει τέτοια πλοία, χρησιμοποιώντας πυραύλους ιρανικής κατασκευής, ή συναρμολογημένους από τους ίδιους με ιρανικά υλικά. Στις 23 Φεβρουαρίου 2020, ο συνασπισμός υπό την Σαουδική Αραβία ανέφερε ότι τα πλοία του στην Ερυθρά Θάλασσα αναχαίτισαν ένα πλωτό drone αυτοκτονίας με εκρηκτικά που προσπαθούσε να πλήξει ένα μη κατονομαζόμενο πλοίο κοντά στο Χοντέιντα. Λίγες εβδομάδες αργότερα, στις 3 Μαρτίου 2020, ο συνασπισμός ανέφερε την αναχαίτιση ενός σμήνους μηχανοκίνητων σκαφών που προσπαθούσαν να πλήξουν ένα πετρελαιοφόρο κοντά στο λιμάνι Νιστούν στην Αραβική Θάλασσα.

Η επίθεση απέτυχε, αλλά κατέδειξε αρκετές αλλαγές σε αυτήν στην πολεμική τακτική των Χούθι. Η αποτυχημένη επίθεση είναι το πρώτο γνωστό παράδειγμα της τακτικής που χρησιμοποιείται από τους Χούθι εκτός Ερυθράς Θάλασσας. Δεδομένης της απόστασης από την περιοχή που ελέγχουν οι αντάρτες, δεν έγινε σαφές από πού ξεκίνησαν τα επιτιθέμενα σκάφη.

Σμήνος πλωτών drones

Εκείνη η απόπειρα της 3ης Μαρτίου σηματοδότησε και την πρώτη χρήση ενός νέου σχεδίου σκάφους-drone. Όπως ανέφερε ο Χ. Ι. Σάτον στο Forbes, ο νέος σχεδιασμός μοιάζει σε μεγάλο βαθμό με τα κανονικά αλιευτικά σκάφη. Αυτή είναι μια αλλαγή από προηγούμενους τύπους όταν οι Χούθι χρησιμοποιούσαν ταχύπλοα, όπως το αποκαλούμενο blow fish. Από τα τέσσερα σκάφη που πλησίασαν το πετρελαιοφόρο, μόνο ένα περιείχε εκρηκτικά.

Χρησιμοποιώντας ένα σμήνος από τέτοια πλωτά drones που μεταμφιέζονται σε αλιευτικά καθίσταται δυσκολότερο για τα πλοία να εντοπίσουν την απειλή. Επιπλέον, η απόκρυψη των εκρηκτικών σε ένα μόνο πλωτό drone δυσκολεύει τον προσδιορισμό του και άρα την εξουδετέρωσή του. Μερικές μέρες αργότερα, η Σαουδική Αραβία είχαν δηλώσει ότι είχαν καταστρέψει έξι πλωτά drones αυτοκτονίας στο λιμάνι του Ας Σαλίφ με αεροπορικές επιθέσεις.

Ως μέρος μιας ευρύτερης εκστρατείας στην περιοχή, οι Σαουδάραβες είχαν ισχυριστεί, επίσης, ότι είχαν καταστρέψει εγκαταστάσεις συναρμολόγησης drones και ναυτικών ναρκών στην περιοχή. Δεν ήταν η πρώτη φορά που είχαν αναφέρει αεροπορικές επιδρομές εναντίον πλωτών drones. Τον Ιούνιο 2019, οι Σαουδάραβες είχαν αναφέρει ότι είχαν καταστρέψει εννέα πλωτά drones αυτοκτονίας στα νερά του Ας Σαλίφ, δηλώνοντας ότι αυτά «σκόπευαν να πλήξουν τη διεθνή ναυτιλία».

Χαμηλού επιπέδου τεχνολογία

Από το 1916 άρχισαν τα πρώτα πειράματα με αεροσκάφη χωρίς πιλότο, προκειμένου να καταρρίπτουν τα γερμανικά πηδαλιουχούμενα (Ζέπελιν) που βομβάρδιζαν τις συμμαχικές πόλεις. Το 1918 τα πειράματα αυτά είχαν καταλήξει σε επιτυχία, αλλά ο Α’ Παγκόσμιος Πόλεμος έληξε και έτσι δεν χρησιμοποιήθηκαν. Τα πρώτα αυτά drones κατευθύνονταν με αυτόματο πιλότο εφοδιασμένο με γυροσκόπια.

Στην δεκαετία του 1920 τα drones έγιναν τηλεχειριζόμενα μέσω ραδιοσημάτων. Έκτοτε βέβαια η τεχνολογία έχει κάνει τεράστια άλματα και έχει γίνει προσιτή σε ανθρώπους, οι οποίοι δεν έχουν πανεπιστημιακές γνώσεις. Αυτό είναι το μήνυμα των επιθέσεων των σιιτών Χούθι με πλωτά drones: Με ελάχιστα μέσα άνθρωποι που ζουν στην Υεμένη, σε μια από τις φτωχότερες χώρες του κόσμου, μπορούν και κατασκευάζουν τα σύγχρονα πυρπολικά τους, απειλώντας την πανίσχυρη στρατιωτικά Σαουδική Αραβία.

Αβίαστα προκύπτει το ερώτημα πως μια ανταρτική ομάδα μπορεί να κατασκευάζει εναέρια και πλωτά drones, αλλά δεν μπορεί η Ελλάδα. Ας σημειωθεί ότι δεκαετίες πριν, η ελληνική πολεμική βιομηχανία κατασκεύαζε, μέσω της 3ΣΙΓΜΑ, ιπτάμενους στόχους για τις ανάγκες του Πεδίου Βολής Κρήτης! Με άλλα λόγια ήταν στους πρωτοπόρους και έχει καταντήσει να είναι σήμερα πιο πίσω και από τους βραδυπορούντες.

Ιδανικό όπλο για το Αιγαίο

Η αλήθεια είναι ότι τις τελευταίες δεκαετίες έχουν παρουσιαστεί διάφορες ιδιωτικές πρωτοβουλίες σχεδίασης και κατασκευής εναέριων drones, αλλά μέχρι στιγμής δεν έχουν τύχει της προσοχής του κράτους και δη των ενόπλων δυνάμεων. Κι αυτό, όπως απέδειξαν οι Τούρκοι με εντυπωσιακό τρόπο και στη Λιβύη και στο Ναγκόρνο Καραμπάχ, αποτελούν πολλαπλασιαστή ισχύος. Είναι προφανές πως οι προσπάθειες της τουρκικής πολεμικής βιομηχανίας έχουν σ’ αυτόν τον τομέα αποδώσει εντυπωσιακά αποτελέσματα.

Στην ημίκλειστη θάλασσα του Αιγαίου η κατασκευή πλωτών drones μπορεί να αποβεί μια οικονομική λύση για την δημιουργία ενός ευρύτερου δικτύου απαγόρευσης πρόσβασης και άρνησης περιοχής (A2/AD -Anti-Access/Area Denial). Τα σμήνη φτηνών πλωτών drones προσφέρουν μια σειρά πλεονεκτημάτων. Το Αιγαίο διασχίζεται καθημερινά από χιλιάδες σκάφη όλων των τύπων και μεγεθών, καθιστώντας τον εντοπισμό της απειλής πολύ δύσκολο. Εάν, μάλιστα, τα σκάφη αυτά είναι τροποποιημένα μικρά αλιευτικά ή σκάφη αναψυχής η αναγνώριση της απειλής είναι αδύνατη.

Η τεχνολογία είναι πλέον προσιτή σε όλους και ο τηλεχειρισμός με την χρήση καμερών επιτρέπει την χρήση πολιτικών drones ακόμη και από κινητά τηλέφωνα. Το να μετατρέψει κανείς ένα μικρό σκάφος σε τηλεχειριζόμενη βόμβα απαιτεί ελάχιστες τροποποιήσεις, κυρίως σερβομηχανισμούς και ένα απλό τσιπ με το ανάλογο λογισμικό. Επιπλέον οι χιλιάδες ελληνικές νησίδες και βραχονησίδες, που είναι διάσπαρτες σε όλο το Αιγαίο, προσφέρουν σημεία-αφετηρίες.

Τα σμήνη των πλωτών drones μπορούν να εξορμήσουν και μάλιστα από διαφορετικές διευθύνσεις για την προσβολή εχθρικών πλοίων, προκαλώντας κορεσμό της εχθρικής άμυνας. Στην πραγματικότητα σε ένα τέτοιο περιβάλλον, με ελάχιστα χρήματα και με ήδη υπάρχοντα μέσα το Πολεμικό Ναυτικό μπορεί να αναβιώσει με σύγχρονους όρους τα πυρπολικά και να επαναλάβει τους άθλους του Κανάρη και των άλλων πυρπολητών του 1821.