Τα Drone στο Πεδίο Μάχης της Μέσης Ανατολής.
Τα Drone στο Πεδίο Μάχης της Μέσης Ανατολής
Οι πρόσφατες επιχειρήσεις των τελευταίων ημερών στη Μέση Ανατολή και των επιθέσεων στη Κύπρο ανέδειξαν τη σημασία των μη επανδρωμένων συστημάτων (UAV) στο σύγχρονο πεδίο μάχης. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το αμερικανικό drone LUCAS drone, το οποίο χρησιμοποιήθηκε επιχειρησιακά κατά των ιρανικών εγκαταστάσεων το 2026. (defensenews.com)
Το LUCAS ανήκει στην κατηγορία των attritable UAV, δηλαδή συστημάτων χαμηλού κόστους και αναλώσιμων, κατάλληλων για μαζικές επιθέσεις κορεσμού. Το ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι βασίζεται σε reverse engineering του ιρανικού UAV Shahed‑136, το οποίο είχε ανακτηθεί ή αναλυθεί τεχνικά σε προηγούμενες συγκρούσεις. (dronexl.co)
Το drone διαθέτει:
- loitering munition architecture (one‑way attack drone), (μιας διαδρομής χωρίς επιστροφή)
- delta wing σχεδίαση με πίσω έλικα ώθησης
- εκτόξευση από κινητές πλατφόρμες ή ράγες
- χαμηλό κόστος παραγωγής (~35.000 δολάρια)
- δυνατότητα λειτουργίας σε σμήνη (swarm).
Η τεχνολογία του LUCAS μεταδίδεται μέσω της αντίστροφης μηχανικής: η κατάληψη ενός UAV στο πεδίο μάχης επιτρέπει την ανάλυση των αισθητήρων, των συστημάτων πλοήγησης και των datalink επικοινωνιών, οδηγώντας σε ταχεία αναπαραγωγή ή προσαρμογή.
Ιρανικά UAV και αντίστοιχες πρακτικές
Το Ιράν έχει αναπτύξει δικά του UAV που συχνά βασίζονται σε αντίστροφη μηχανική δυτικών συστημάτων:
- Shahed‑171 (Copy αντίγραφο του RQ‑170 Sentinel, 2011)
- Shahed‑136 και Shahed‑191, χρησιμοποιούμενα σε swarm επιθέσεις και ISR αποστολές.
Η φιλοσοφία του IRGC (Φρουρών της Επανάστασης) είναι ξεκάθαρη: κάθε καταρριφθέν ή ανακτηθέν σύστημα αποτελεί πηγή τεχνολογίας, ειδικά για τα συστήματα επικοινωνιών και C4ISR (Συστήματα διοικήσεως και Ελέγχου).
Στρατιωτικά διδάγματα
- Capture & reverse engineering (= Ανάκτηση & Αντίστροφη Μηχανική), επιτρέπει ταχύτατη διάδοση τεχνολογίας μεταξύ αντιπάλων.
- Τα UAV χαμηλού κόστους και swarm μπορούν να αλλάξουν την ισορροπία στο πεδίο μάχης.
- Οι κόμβοι επικοινωνιών και datalink αποτελούν το πιο πολύτιμο στοιχείο για την αντίστροφη μηχανική.
- Η κατανόηση αυτών των διαδικασιών είναι κρίσιμη για αξιωματικούς διαβιβάσεων και τεχνολογίας.
Η περίπτωση του LUCAS και των ιρανικών UAV δείχνει ότι στον σύγχρονο πόλεμο η τεχνολογία δεν διαχέεται μόνο μέσω ανάπτυξης, αλλά και μέσω πεδίου μάχης, με αποτέλεσμα ταχύτερη εξέλιξη συστημάτων.
Συμπέρασμα Διαβιβαστού
Αυτή η «ανταλλαγή τεχνογνωσίας» μέσω του πεδίου της μάχης μας θυμίζει μια παρτίδα σκάκι όπου ο ένας παίκτης κλέβει τα πιόνια του άλλου και τα ξαναρίχνει στη μάχη με διαφορετικό χρώμα.
Για εμάς τους παλιούς Διαβιβαστές, αυτό έχει μια ειρωνεία: κάποτε φυλάγαμε τα ΤΟΔΒ και σχέδια των ασυρμάτων μας στα χρηματοκιβώτια. Σήμερα, τα ΤΟΔΒ και σχέδια επικοινωνιών πετάνε πάνω από το κεφάλι του εχθρού.
Ας δούμε γιατί αυτό το «παιχνίδι των καθρεφτών» είναι τόσο κρίσιμο σήμερα:
- Η Οικονομία του Χρόνου: Γιατί να ανακαλύψεις τον τροχό;
Στον στρατό λέμε ότι «ο εχθρός είναι ο καλύτερος δάσκαλος».
- Το Ιράν δεν είχε τα δισεκατομμύρια των ΗΠΑ για έρευνα, οπότε «ψάρεψε» αμερικανικά drones (όπως το RQ-170) και αντέγραψε τη μορφή τους.
- Οι ΗΠΑ είδαν ότι το Ιράν έφτιαξε κάτι πολύ φθηνό και αποτελεσματικό (Shahed). Αντί να ξοδέψουν 10 χρόνια για να σχεδιάσουν κάτι από το μηδέν, πήραν την έτοιμη, δοκιμασμένη συνταγή και την εξέλιξαν. Το αποτέλεσμα; Μειώνεις τον χρόνο παραγωγής από χρόνια σε μήνες.
- Η Μάχη των Ηλεκτρονικών «Εντοσθίων»
Εδώ είναι που η αντιγραφή γίνεται επικίνδυνη. Όταν ο ένας αντιγράφει τον άλλο, το παιχνίδι μεταφέρεται στις συχνότητες
- Αν ξέρω πώς είναι κατασκευασμένος ο δικός σου δέκτης, ξέρω ακριβώς ποια «συχνότητα-δηλητήριο» πρέπει να εκπέμψω για να σε τυφλώσω
- Η αντιγραφή δεν γίνεται μόνο για να φτιάξουμε το ίδιο drone, αλλά για να μάθουμε πώς να το καταρρίπτουμε χωρίς να ρίξουμε ούτε σφαίρα.
- Ο «Ψηφιακός Κλεπτοπόλεμος»
Αυτό που γίνεται είναι ένας διαρκής κύκλος, Ο κύκλος αντιγραφής θυμίζει τον αγώνα radar/anti-radar του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου μεταξύ Γερμανών και Άγγλων.
- Εμφάνιση: Ο Α εμφανίζει ένα νέο όπλο.
- Αιχμαλωσία: Ο Β καταρρίπτει ένα και το μελετά.
- Αντίγραφο: Ο Β βγάζει το δικό του αντίγραφο.
- Αντίμετρο: Ο Α πρέπει τώρα να βρει πώς θα εξουδετερώσει το ίδιο του το δημιούργημα που πλέον το έχει ο εχθρός!
Αυτή η διαδικασία δείχνει ότι στον σύγχρονο πόλεμο τίποτα δεν μένει κρυφό για πολύ. Η ισχύς δεν βρίσκεται πλέον στο να έχεις ένα «μυστικό όπλο», αλλά στο να μπορείς να αλλάζεις την τεχνολογία σου πιο γρήγορα από όσο ο εχθρός μπορεί να την αντιγράψει.
Όπως λέγαμε και στις μονάδες μας: «Ο Διαβιβαστής πρέπει να είναι πάντα ένα βήμα μπροστά από την παρεμβολή». Σήμερα, πρέπει να είναι ένα βήμα μπροστά και από την αντιγραφή.
Πηγές
Αντγος εα Δημήτριος Κουτρουμάνης, Πρόεδρος Συνδέσμου Αποστράτων Αξκων ΔΒ